Hai nhà khoa học nữ được vinh danh tại Lễ trao Giải thưởng Kovalevskaia năm 2021

GS.TS Nguyễn Thị Thanh Mai, Phó Hiệu trưởng trường Đại học Khoa học Tự nhiên (ĐHQG TP Hồ Chí Minh) và GS.TS.NGƯT Nguyễn Minh Thủy, Giảng viên cao cấp Bộ môn Công nghệ Thực phẩm, Khoa Nông nghiệp, Trường Đại học Cần Thơ đã vinh dự nhận Giải thưởng Kovalevskaia năm 2021.

Các nhà khoa học nữ nhận giải thưởng năm nay đều là những người có rất nhiều thành tích, công trình nghiên cứu khoa học nổi bật, có tính ứng dụng cao, mang tính nhân văn sâu sắc, góp phần tạo nên những thành quả trong công cuộc đổi mới đất nước.

Hai nhà khoa học nữ được vinh danh tại Lễ trao Giải thưởng Kovalevskaia năm 2021

Với những thành tích nghiên cứu khoa học nổi bật, GS.TS Nguyễn Thị Thanh Mai đã chủ trì và hoàn thành 14 đề tài nghiên cứu khoa học các cấp; trong đó có 10 đề tài cấp Bộ, 4 đề tài cấp tỉnh, công bố 135 bài báo khoa học, trong đó 75 bài báo khoa học trên tạp chí quốc tế và 66 bài báo quốc gia. Có thể kể đến công trình khoa học tiêu biểu của GS.TS Nguyễn Thị Thanh Mai như: Đề tài “Xây dựng quy trình chiết xuất cao định chuẩn từ củ Ngải bún và đánh giá tác dụng dược lý theo định hướng sử dụng hỗ trợ điều trị bệnh viêm loét dạ dày”; kết quả của nghiên cứu đã định hướng cho việc sản xuất các chế phẩm hoặc thuốc điều trị bệnh viêm loét dạ dày từ dược liệu trong nước.

GS.TS. NGƯT Nguyễn Minh Thủy cũng sở hữu “kho” công trình nghiên cứu khá đồ sợ với 50 bài báo khoa học trong các Tạp chí Quốc tế có uy tín (ISI, SCOPUS, ISSN); có 107 bài báo khoa học trong các Tạp chí Quốc gia, 18 công trình khoa học trong các Kỷ yếu Hội nghị quốc tế. Với hướng nghiên cứu ứng dụng các kỹ thuật xử lý, tồn trữ và chế biến đa dạng sản phẩm thực phẩm có giá trị chất lượng cao và an toàn từ các loại nông sản nhiệt đới sau thu hoạch, nhiều sản vật địa phương, qua nghiên cứu của GS.TS Nguyễn Minh Thủy đã trở thành các sản phẩm hàng hóa có giá trị kinh tế cao. Đơn cử như các công trình: “Đánh giá chất lượng mía cây tỉnh Hậu Giang và giải pháp làm giảm tổn thất hàm lượng đường sau thu hoạch”, “Sản xuất rượu vang thốt nốt từ các giống men thuần chủng phân lập từ thốt nốt tự hiên ở huyện Tri Tôn, Tịnh Biên An Giang”, “Nghiên cứu chế biến đa dạng các sản phẩm từ khóm Cầu Đúc Hậu Giang và tận dụng phế liệu cho quá trình trích ly enzyme bromelin”… Nhờ những nghiên cứu này, nhiều công nghệ đã được chuyển giao cho doanh nghiệp, mang lại giá trị kinh tế cao.

Tại lễ trao Giải thưởng, GS.TS Nguyễn Minh Thủy chia sẻ: “Giải thưởng Kovalevskaia là bước ngoặt lớn trong sự nghiệp giảng dạy, nghiên cứu khoa học của tôi. Thời gian qua, bên cạnh công việc giảng dạy tôi luôn nuôi dưỡng niềm đam mê và tâm huyết với nghiên cứu khoa học; và tôi sẽ chưa dừng lại. Tôi vẫn sẽ tiếp tục tìm kiếm các nguồn nông sản mở rộng ra cả nước để tập trung vào việc phát triển các sản phẩm sạch, dinh dưỡng, an toàn từ các đặc sản ở mỗi địa phương. Khi gặp những khó khăn trên con đường nghiên cứu khoa học, tôi thường tự trấn an mình rằng, người khác làm được thì mình cũng làm được. Nếu chúng ta có đủ niềm tin, sự quyết tâm, có niềm đam mê, có trách nhiệm với cộng đồng và cả nỗ lực vượt qua chính mình, chúng ta sẽ thành công”.

Theo Ban tổ chức, Giải thưởng Kovalevskaia là Giải thưởng mang tên nhà toán học Nga Sophia Kovalevskaia bắt đầu trao tại Việt Nam năm 1985, là giải thưởng quốc tế đầu tiên dành cho các nhà khoa học nữ trong lĩnh vực khoa học tự nhiên. Đến nay, Giải thưởng đã được trao cho 21 tập thể và 50 cá nhân nhà khoa học nữ xuất sắc trên các lĩnh vực: Toán học, Vật lý, Hóa học, Sinh học, Nông nghiệp, Y học, Công nghệ thông tin… Giải thưởng Kovalevskaia đã trở thành giải thưởng danh giá cấp quốc gia dành cho các nhà khoa học nữ với những thành quả nghiên cứu khoa học có tính ứng dụng cao trong thực tiễn.

Nhân dịp này, Hội Nữ trí thức Việt Nam đã có buổi trưng bày và giới thiệu sản phẩm nghiên cứu khoa học. Đây là các sản phẩm từ công nghệ sinh học nano, công nghệ lên men như sản phẩm bảo vệ sức khỏe, hỗ trợ nâng cao hệ miễn dịch, hỗ trợ điều trị ung thư, mỹ phẩm thảo dược

Bên lề Lễ trao Giải thưởng KOVALEOSKAIA năm 2021, có một vị trí thu hút sự quan tâm của các đại biểu đến dự lễ, đó là khu vực trưng bày và giới thiệu sản phẩm nghiên cứu khoa học của các nhà khoa học nữ thuộc Hội Nữ trí thức Việt Nam.

Đó là các sản phẩm từ công nghệ sinh học nano, công nghệ lên men như sản phẩm bảo vệ sức khỏe, hỗ trợ nâng cao hệ miễn dịch, hỗ trợ điều trị ung thư, mỹ phẩm thảo dược từ nghiên cứu của các nhà khoa học nữ tại Viện Hàn lâm khoa học và công nghệ Việt Nam…Đó là các vật liệu nano như Nano bạc kháng khuẩn, Sơn nano Kova…cũng là nghiên cứu của các nhà khoa học nữ.

Đặc biệt là công nghệ JEVA – sản phẩm dịch vụ khoa học công nghệ của TS Nguyễn Minh Tân đến từ Đại học Bách khoa Hà Nội đã đạt giải thưởng Best Innovation Award 2020. Với công nghệ này, các sản phẩm chế biến từ hoa quả dưới dạng dịch cô đặc, nước lên men, nước ép, nước khoáng hương quả tự nhiên, bột dinh dưỡng từ bã ép, dầu từ hạt và vỏ…đã được khách hàng nước ngoài, đặc biệt là Nhật Bản ưa chuộng và đặt hàng với số lượng lớn. Máy chế biến hoa quả di động và thông minh cũng đã được nhiều công ty tiếp nhận chuyển giao công nghệ, thuê máy, vận hành hệ thống trên nền tảng dùng chung…làm tăng hiệu suất sử dụng công nghệ.

VĂN TUYỀN