Trâu Việt - Biểu tượng của nền văn minh lúa nước
Con trâu – Bạn đồng hành của người nông dân
Hình tượng con trâu đã đi vào thơ ca, xuất hiện trong những câu tục ngữ, thành ngữ, những câu ca dao, bài hát đồng dao của các em nhỏ, trở thành nguồn cảm hứng để các tác giả sáng tác nên những bài hát về con trâu như: “tậu trâu cưới vợ, làm nhà…”, “Trâu ơi ta bảo trâu này/ Trâu ra ngoài ruộng cấy cày với ta/ Cấy cày vốn nghiệp nông gia/ Ta đây trâu đấy ai mà quản công/ Bao giờ cây lúa còn bông/ Thì còn ngọn cỏ ngoài đồng trâu ăn”,...

Chính quá trình lao động, cùng những nét tương đồng về số phận, tính cách giữa người nông dân và con trâu mới là yếu tố quan trọng khiến cho trâu và người trở thành đôi bạn thân thiết, thủy chung. Trâu hiền lành, chăm chỉ, cần cù, vất vả một nắng hai sương như người nông dân. Trâu thật thà, chất phác, hay chịu thiệt thòi. Trâu cũng rất mạnh mẽ, khỏe mạnh, vững chãi, khi cần sẽ trở nên dũng mãnh, thiện chiến, không dễ bắt nạt. Có lẽ, chỉ ở nước ta, một vùng có nền văn minh nông nghiệp lúa nước lâu đời mới có những phong tục, lễ hội như chọi trâu, thi trâu, tạ ơn trâu… Và như một lẽ tự nhiên con trâu đã đi vào nghệ thuật, trở thành đề tài, nguồn cảm hứng phong phú của văn học, hội họa, điêu khắc, âm nhạc…

Năm 2003, con trâu vàng được chọn làm linh vật của SEA Games 22 tổ chức tại Việt Nam. Ban tổ chức đã thuyết minh về linh vật như sau: “Biểu tượng vui của SEA Games 22 được đặt tên là Trâu Vàng. Với bản chất hiền lành, hoà đồng và chăm chỉ, hình ảnh con trâu gần gũi, thân mật với người dân trong nền văn minh lúa nước của Việt Nam và các nước Đông Nam Á. Trâu Vàng (còn gọi là Kim Ngưu) gắn với sự tích Hồ Tây của Thủ đô Hà Nội. Trâu Vàng tượng trưng cho ước vọng về mùa màng tốt đẹp, ấm no, hạnh phúc, sức mạnh và tinh thần thượng võ của người Việt”.
Đón Tân Sửu, phát huy tinh thần “trâu Vàng”
Ngày nay, người nông dân vùng Đồng bằng Bắc Bộ không còn dùng trâu làm sức kéo, hỗ trợ công việc đồng áng như trước đây nữa. Thay vào đó là thiết bị máy móc tân tiến, giúp tiết kiệm thời gian, sức lực, cũng như tăng năng suất lao động. Người ta không còn bắt gặp nhiều hình ảnh “con trâu đi trước cái cày theo sau” như trước đây, nhưng đâu đó tại các vùng nông thôn dân tộc thiểu số, con trâu vẫn là người bạn thân đồng hành với bà con trên đồng ruộng, cũng như trong đời sống tinh thần. Những ngày trời trở rét, bà con vẫn tìm vải quấn cho trâu, họ sợ trâu bệnh, và với họ, trâu vẫn là tài sản vô cùng quý giá.
Có người cho rằng, trong thời đại khoa học công nghệ hiện đại chiếm lĩnh gần như mọi mặt của đời sống, hình ảnh con trâu kềnh càng, chậm chạp không còn phù hợp. Thời đại mới, tất cả đều nhanh chóng, "siêu tốc", "phi mã", gọn nhẹ, tinh xảo hơn… Tuy nhiên, mặt trái của sự phát triển nóng, của quá trình "mở cửa" thiếu kiểm soát chặt chẽ, chạy theo những giá trị vật chất trước mắt đã dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng về văn hóa - xã hội, môi trường… đe dọa sự phát triển bền vững, thậm chí dự báo những thảm họa. Vì vậy, hơn lúc nào hết, chúng ta cần chú trọng chiến lược giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc, những giá trị đạo lý truyền thống tốt đẹp đã được vun đắp ngàn đời đến nay.
Biểu tượng con Trâu rất thích hợp với xu hướng phát triển "chậm mà chắc", với xu hướng coi trọng những giá trị tinh thần làm nền tảng của đạo đức xã hội như: hiền lành, hài hòa, chất phác, chăm chỉ, cần cù lao động, tình nghĩa thủy chung, kiên cường. Gốc có bền, cây mới vươn cao, nền móng có chắc chắn thì ngôi nhà mới vững chãi được.

Năm Canh Tý 2020 khép lại với nhiều khó khăn, thử thách, nhưng cũng mở ra hy vọng một năm Tân Sửu 2021 với tinh thần "trâu Vàng", những phẩm chất tốt đẹp của đạo lý truyền thống dân tộc sẽ được phục hưng, ra sức phấn đấu xây dựng cuộc sống thêm ý nghĩa, nhân văn, đời sống người dân ấm no, hạnh phúc.
NGUYỄN ĐẠI
Các tin khác
Tập đoàn FPT đề xuất đầu tư thêm tổ hợp giáo dục đào tạo 6,7ha tại Cần Thơ
Chuyển đổi bao bì: Từ yêu cầu tuân thủ đến động lực nâng cao năng lực cạnh tranh
Không gian mới, cơ hội mới cho du lịch Đất Tổ
Vụ sản xuất gạo giả nhãn hiệu: Cảnh báo nguy cơ mất an toàn thực phẩm
Phú Thọ: Đẩy mạnh chuyển đổi số, tạo bước ngoặt phát triển bền vững
Đề xuất chính sách mới khi sửa đổi Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến xác
Khai mạc tập huấn giáo viên khoa học xã hội và nhân văn trong nhà trường quân đội năm 2026
Phát biểu của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn khai mạc Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI
Nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI phải là nhiệm kỳ của kiến tạo thể chế phát triển
Đọc nhiều
Bổ nhiệm Hiệu trưởng Trường Đại học Y Dược Cần Thơ
Á hậu 2 – Hoa hậu Thương hiệu Việt Nam 2026 Huỳnh Thị Kim Chung: Từ 10 phòng khám đến xây dựng thương hiệu nha khoa bền vững
Xây dựng Bệnh viện Quân y 121 ngày càng khang trang, hiện đại
Quân khu 9 thăm bệnh binh đang điều trị tại Bệnh viện Quân y 121
Bắt giữ kẻ bạo hành bé gái 11 tuổi trong thời gian dài, làm rõ trách nhiệm người liên quan
Videos
E-magazine Inforgraphic Video
Ứng dụng LiDAR và AI trong việc lập bản đồ các "điểm nóng" phát thải từ thân cây
Vệ tinh giám sát và sức mạnh của dữ liệu mở
Nghi vấn xả thải ngầm khiến nguồn nước kênh mương tại xã Bình Minh (TP Hà Nội) ô nhiễm kéo dài
Thủ tướng động viên lực lượng bảo đảm vệ sinh môi trường ở Hà Nội
Diễn văn của Tổng Bí thư Tô Lâm tại phiên bế mạc Đại hội XIV của Đảng
Đại hội XIV của Đảng sự kiện trọng đại của đất nước trong giai đoạn mới
Hợp tác xã bệ đỡ vùng trồng rau an toàn tập trung tại Hưng Yên
Hưng Yên sản xuất rau quả công nghệ cao hướng đi bền vững cho nông nghiệp sạch
Xã Ô Diên – Hà Nội: Bất cập từ bãi vật liệu xây dựng gây ô nhiễm môi trường và trách nhiệm quản lý tại địa bàn cơ sở
Ra mắt ứng dụng Tuyên giáo và Dân vận trên điện thoại thông minh
Bồi đắp nguồn nhân lực tại chỗ, từng bước nâng cao dân trí
Khánh thành công trình Trụ sở làm việc Cơ quan Chủ tịch nước
Điện, thư chúc mừng Tổng Bí thư Tô Lâm
Giai đoạn 2005-2026, Nhiệt điện Cần Thơ nộp ngân sách hơn 1.200 tỷ đồng
Cần Thơ: Trao quyết định phân công, điều động, bổ nhiệm, giới thiệu 60 cán bộ
Phú Thọ: Đẩy mạnh chuyển đổi số, tạo bước ngoặt phát triển bền vững
Khai mạc tập huấn giáo viên khoa học xã hội và nhân văn trong nhà trường quân đội năm 2026
Công ty Yến sào Khánh Hòa: Khai trương Cửa hàng xăng dầu, Cửa hàng giới thiệu sản phẩm và ra mắt sản phẩm mới Sanest/Sanvinest SVN79
Chuyển đổi bao bì: Từ yêu cầu tuân thủ đến động lực nâng cao năng lực cạnh tranh
Không gian mới, cơ hội mới cho du lịch Đất Tổ
Vụ sản xuất gạo giả nhãn hiệu: Cảnh báo nguy cơ mất an toàn thực phẩm
Nghịch lý chuyển đổi đất ở tại Móng Cái (Quảng Ninh): Cùng một mặt bằng quy hoạch, hai số phận khác nhau
Bắt giữ kẻ bạo hành bé gái 11 tuổi trong thời gian dài, làm rõ trách nhiệm người liên quan
Không chỉ cần "lá chắn pháp lý", Petrovietnam cần cơ chế chia sẻ rủi ro
Thu hồi 313 số tiếp nhận Phiếu công bố sản phẩm mỹ phẩm
Cần Thơ sắp xếp 1.156 cơ sở giáo dục, giảm còn 406 cơ sở, giảm 1.080 hiệu trưởng, hiệu phó
Tập đoàn FPT đề xuất đầu tư thêm tổ hợp giáo dục đào tạo 6,7ha tại Cần Thơ
Giáo viên mầm non ở Cần Thơ được hỗ trợ 960 ngàn đồng một tháng
