Hiệp hội Thương mại điện tử Việt Nam phối hợp cùng Tổng cục Thuế giúp doanh nghiệp giải tỏa nhiều vướng mắc

Thông tư số 40 của Bộ Tài chính hướng dẫn về thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập cá nhân và quản lý thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh được ban hành ngày 1/6/2021. Thông tư có một số quy định tới việc các sàn thương mại điện tử phải khai và nộp thuế thay các cá nhân kinh doanh trên sàn cũng như cung cấp nhiều thông tin tới cơ quan quản lý thuế.

15 ngày sau khi Thông tư được ban hành, Tổng cục Thuế đã phối hợp cùng Hiệp hội Thương mại điện tử Việt Nam (VECOM) tổ chức cuộc họp đầu tiên trao đổi về các quy định của Thông tư cũng như lắng nghe ý kiến đóng góp của đại diện các sàn giao dịch thương mại điện tử và các bên liên quan về việc triển khai thực hiện Thông tư này.

Cuộc họp theo hình thức trực tuyến do Tổng cục Thuế chủ trì với sự tham gia của lãnh đạo Vụ Doanh nghiệp nhỏ và Cá nhân, đại diện Cục thuế Hà Nội và TP HCM. Bên cạnh đó còn có đại diện VECOM và các sàn giao dịch thương mại điện tử hàng đầu tại Việt Nam như Lazada, Sendo, Shopee, Tiki, Voso (Viettel Post), Postmart (Vietnam Post), Chotot... cùng đại diện một số công ty tư vấn thuế, hộ kinh doanh trên các sàn giao dịch thương mại điện tử.

Trong chương trình, đại diện Vụ Doanh nghiệp nhỏ và Cá nhân - Tổng cục Thuế đã trình bày mục đích, yêu cầu, dự kiến lộ trình triển khai thực hiện nội dung về quản lý thuế thông qua sàn giao dịch thương mại điện tử theo hướng dẫn tại Thông tư số 40 của Bộ Tài chính.

Tại cuộc họp, ông Nguyễn Ngọc Dũng - Phó Chủ tịch VECOM lưu ý các nội dung kiến nghị trong công văn của hiệp hội này gửi tới Bộ Tài chính ngày 7/6. Các kiến nghị xuất phát từ đóng góp của các sàn giao dịch thương mại điện tử và các bên liên quan. "Mong muốn của VECOM là đảm bảo hài hoà lợi ích giữa các bên, vừa tuân thủ Luật quản lý thuế, vừa tạo thuận lợi cho các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ sàn thương mại điện tử và đặc biệt là tính khả thi của các quy định pháp luật mới", ông Dũng nói.

Bên cạnh đó, VECOM cho rằng Thông tư 40 có nhiều nội dung mới so với bản dự thảo đăng tải đầu tiên ngày 12/3 nhưng ban soạn thảo chưa tổ chức lấy ý kiến của các bên liên quan và các đối tượng chịu sự tác động trực tiếp.

Do đó, một số quy định trong Thông tư chưa có tính khả thi cao và có thể gây ra nhiều tác động lớn đối với hoạt động kinh doanh của các sàn thương mại điện tử cũng như hàng trăm nghìn cá nhân kinh doanh trên sàn.

Cùng với kiến nghị của VECOM, đại diện các sàn giao dịch thương mại điện tử cũng mong muốn được giải đáp thắc mắc về nội dung quy định cũng như nghĩa vụ của các sàn, bao gồm chủ sở hữu sàn giao dịch thương mại điện tử phải khai thuế thay, nộp thuế thay cho cá nhân kinh doanh.

Theo đại diện các sàn thương mại điện tử, sàn không phải là đơn vị "trả thu nhập" mà chỉ cung cấp hạ tầng công nghệ để kết nối người bán và người mua, giúp họ thực hiện giao dịch. Vì vậy không thuộc đối tượng có nghĩa vụ kê khai, khấu trừ thuế thu nhập của người bán theo quy định tại khoản 1, Điều 24 của Luật Thuế thu nhập cá nhân.

Trong các trách nhiệm của sàn thương mại điện tử theo quy định tại Nghị định 52 của Chính phủ về thương mại điện tử, không có trách nhiệm phải kê khai thay, nộp thuế thay cho người bán. Nghị định này cũng nêu rõ người bán trên sàn giao dịch thương mại điện tử có trách nhiệm thực hiện đầy đủ nghĩa vụ thuế theo quy định của pháp luật.

Một trong những nội dung trong dự thảo Nghị định sửa đổi thay thế Nghị định 52 coi các mạng xã hội cung cấp dịch vụ bán hàng là sàn thương mại điện tử. Như vậy nếu theo Thông tư 40, các mạng xã hội kể cả của các nhà cung cấp nước ngoài cũng phải kê khai và nộp thuế thay cho các cá nhân kinh doanh.

Ngoài ra, các sàn thương mại điện tử cũng nêu kiến nghị về việc khó khăn khi kê khai thay cho cá nhân kinh doanh trên sàn khi họ có thể là cá nhân ở các địa phương khác nhau trên toàn quốc khi tham gia kinh doanh trên sàn. Theo Điều 45 Luật Quản lý thuế, cá nhân kinh doanh sẽ phải kê khai và nộp thuế tại cơ quan thuế nơi họ đặt địa điểm kinh doanh. Trong khi đó, các sàn thương mại điện tử có thể có địa điểm kinh doanh ở tỉnh khác (thường là Hà Nội và TP Hồ Chí Minh).

Vậy, việc yêu cầu các sàn kê khai thay và nộp thuế thay cho cá nhân kinh doanh trên sàn sẽ dẫn đến mâu thuẫn với quy định hiện hành trong trường hợp cá nhân kinh doanh có trụ sở tại tỉnh khác. Điều này cũng gây ra nhiều khó khăn, vướng mắc cho các sàn thương mại điện tử và cá nhân kinh doanh trong việc chứng minh với cơ quan thuế về số thuế đã khấu trừ, nộp thay với cơ quan thuế tại địa phương.

Lộ trình dự kiến triển khai áp dụng các yêu cầu với các sàn thương mại điện tử, theo Thông tư 40, sẽ có hiệu lực từ ngày 1/8. Đây là khoảng thời gian quá ngắn để các sàn có thể kịp chuẩn bị hệ thống cho việc thu thập dữ liệu và báo cáo theo yêu cầu của cơ quan thuế, theo đại diện VECOM.

Đại diện các sàn cũng mong muốn cơ quan thuế cần làm rõ các yêu cầu cụ thể và lộ trình áp dụng, đồng thời trao đổi cụ thể với các sàn để nắm được các khó khăn mà các sàn sẽ gặp phải trong thực tế. Trong trường hợp cần thiết, lộ trình áp dụng cần được cân nhắc thay đổi để đảm bảo các sàn có đầy đủ thông tin và hệ thống để triển khai đồng bộ, nhất quán.

Chung quan điểm với một số khó khăn mà các sàn gặp phải khi áp dụng quy định này, đại diện một số sàn cũng chỉ ra một số khó khăn khác như trường hợp các sàn thương mại điện tử không tham gia trực tiếp vào giao dịch mua bán.

Có một số sàn không tham gia trực tiếp vào giao dịch giữa người mua và người bán như Chotot.vn, Batdongsan.com.vn... Các sàn này chỉ đóng vai trò là nơi để người tham gia đăng tin mua bán hàng hóa và dịch vụ.

Do vậy, các sàn này không thể kiểm soát cũng như không có thông tin về doanh thu, tài khoản ngân hàng, căn cước công dân, mã số thuế, địa chỉ người bán. Để phù hợp với thực tiễn, cơ quan thuế nên cân nhắc chỉ áp dụng yêu cầu cung cấp thông tin và khai thuế, nộp thuế thay đối với các sàn có thực hiện chức năng là trung gian thanh toán giữa người mua và người bán.

Tiếp thu ý kiến đóng góp của Hiệp hội Thương mại điện tử Việt Nam, các sàn giao dịch thương mại điện tử và các bên tham gia, lãnh đạo Tổng cục Thuế ghi nhận và giao Vụ Doanh nghiệp nhỏ và cá nhân cùng các bộ phận liên quan rà soát lộ trình triển khai dự kiến, lên kế hoạch hỗ trợ triển khai thử nghiệm tại một số sàn thương mại điện tử cũng như lấy ý kiến đóng góp của các bộ ngành liên quan, nếu cần thiết có thể điều chỉnh cho phù hợp.

Hiệp hội Thương mại điện tử Việt Nam sẵn sàng tham gia góp ý các dự thảo cũng như phối hợp với Ban soạn thảo tổ chức lấy ý kiến góp ý của hội viên cũng như các bên liên quan.

Tuấn Thành