"Ánh sáng vùng biên" - Từ ý niệm bình dị đến "thế trận lòng dân" thắp sáng biên cương Quảng Trị

Từ phải qua: Trung tướng Nguyễn Anh Tuấn, Chính ủy BĐBP; Thiếu tướng Nguyễn Xuân Toàn, Chủ nhiệm Chính trị BĐBP và Đại tá Trịnh Thanh Bình, Phó Chỉ huy trưởng Bộ CHQS kiêm Chỉ huy trưởng Ban Chỉ huy BĐBP tỉnh Quảng Trị.

Trăn trở xua tan bóng tối biên thùy

​ Quảng Trị – vùng đất miền Trung chịu nhiều đau thương của chiến tranh, nơi địa hình núi cao hiểm trở và thời tiết khắc nghiệt. Trước đây, không ít bản làng nơi đây rơi vào cảnh "3 không": không điện lưới, không sóng viễn thông, không nước sạch. Khi đêm xuống, bóng tối bao trùm lấy không gian, kéo theo những nguy cơ mất an toàn giao thông, tiềm ẩn tệ nạn xã hội và hoạt động phức tạp của các loại tội phạm.

​ Trăn trở trước những khó khăn của bà con, Đảng ủy, Ban Chỉ huy BĐBP tỉnh Quảng Trị đã thấu hiểu: "Người lính Biên phòng không thể chỉ đứng ngoài nhìn vào". Năm 2019, mô hình "Ánh sáng vùng biên" chính thức ra đời, bắt đầu thí điểm tại bản Mò O Ồ Ồ (xã Kim Phú). Mục tiêu đặt ra với quyết tâm cao: 100% thôn, bản khu vực biên giới và vùng biển của tỉnh phải có công trình chiếu sáng.

​ Bộ đội làm "thợ", nhân dân góp sức

​ Thời gian đầu triển khai, cái khó chồng chất cái khó. Cán bộ, chiến sĩ hầu như chưa có chuyên môn về kỹ thuật điện lưới hay điện năng lượng mặt trời, lại phải thi công giữa địa hình rừng núi cheo leo. Để tối ưu chi phí, Ban Chỉ huy BĐBP tỉnh đã lập Tổ sản xuất ngay tại đơn vị, trực tiếp thu mua vật tư tại gốc, tự gia công cột đèn. Cán bộ, chiến sĩ ngày đêm mày mò tài liệu, học hỏi kinh nghiệm thực tế để làm chủ kỹ thuật lắp đặt. Đối với những bản làng chưa có điện lưới, đơn vị linh hoạt chuyển sang thiết kế bóng đèn năng lượng mặt trời tự động cảm ứng.

​ Hình ảnh những người lính mang quân hàm xanh cùng bà con dân bản băng rừng xẻ núi, gùi từng bao cát, viên đá, đào móng, đổ bê tông đã trở thành biểu tượng đẹp về tình đoàn kết quân - dân. Đặc biệt, trên mỗi cột đèn chiếu sáng, BĐBP Quảng Trị đều trang trọng cắm một lá cờ Tổ quốc. Khi màn đêm buông xuống, ánh sáng lung linh hòa cùng màu đỏ thiêng liêng của lá cờ như lời khẳng định chủ quyền sắt đá và sự hiện diện của Đảng, Nhà nước ngay tại nơi biên cương xa xôi nhất.

​Bồi đắp "thế trận lòng dân" nơi biên giới

​ Tính đến nay, sức lan tỏa của "Ánh sáng vùng biên" đã vượt xa khuôn khổ của một mô hình hỗ trợ hạ tầng: 113 công trình chiếu sáng đã được hoàn thành trên khắp các xã biên giới, vùng biển Quảng Trị, và lan tỏa sang cả các bản giáp ranh nước bạn Lào như Na Chắt, Noỏng Mạ; Gần 5,7 tỷ đồng cùng hơn 4.500 ngày công lao động của chiến sĩ và nhân dân đã được huy động thông qua công tác xã hội hóa minh bạch. Mô hình vinh dự nhận được sự ghi nhận, vinh danh từ Ban Tuyên giáo Trung ương, Tổng cục Chính trị và Bộ Tư lệnh BĐBP.

Đại tá Trịnh Thanh Bình Phó chỉ huy trưởng Bộ CHQS kiêm chỉ huy trưởng Ban Chỉ huy BĐBP tỉnh Quảng Trị nhấn mạnh: Quá trình thực hiện chúng tôi nhận thức rằng “Ánh sáng vùng biên” không phải là kết quả của riêng BĐBP. Đó là kết quả của sự huy động sức mạnh tổng lực: Để có được nhiều công trình ý nghĩa, chúng tôi không đợi ngân sách nhà nước mà đã thực hiện “xã hội hóa” bằng chữ Tín và sự minh bạch. Tích cực, chủ động tham mưu cấp ủy, chính quyền địa phương, khơi dậy sức mạnh của các ban ngành, đoàn thể, sự tham gia tích cực của nhân dân, các cơ quan đơn vị trên địa bàn, của các doanh nghiệp, nhà hảo tâm. Khi dân thấy bộ đội làm thật, dân tin và góp sức nhiệt tình. Khi các nhà hảo tâm thấy công trình hiệu quả, họ tin tưởng đồng hành.

​ Hiệu quả của mô hình không chỉ đo bằng độ dài những tuyến đường được chiếu sáng, mà đo bằng sự yên bình của các bản làng, bằng nụ cười của trẻ thơ học bài đêm muộn, và bằng niềm tin sắt son của đồng bào các dân tộc thiểu số đối với người lính Biên phòng.

​ Ánh sáng ấy không đơn thuần là năng lượng điện, mà là ánh sáng của tri thức, của văn minh và của "thế trận lòng dân" vững chắc – điểm tựa cốt lõi để bảo vệ vẹn toàn chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia.