Công tác quản lý văn hóa trong môi trường cộng đồng: Bàn chuyện lấy bia mộ về “dựng” hồ sơ di tích
Không phải bia vốn có của di tích
Nhà thờ Nguyễn Hữu làng Gia Miêu, xã Hà Long, huyện Hà Trung, tỉnh Thanh Hóa được xếp hạng Di tích lịch sử Quốc gia năm 2002. Tại di tích có tấm bia mộ của Hằng quận công Nguyễn Hữu Vĩnh (1438-1477) là tổ tiên của Triệu tổ Nguyễn Kim, chúa Nguyễn Hoàng và các vị vua triều Nguyễn. Tuy nhiên, một số người dân làng Gia Miêu và con cháu trực hệ của cụ Nguyễn Hữu Vĩnh ở xã Ba Đình, huyện Nga Sơn lại có đơn đề nghị đưa tấm bia này về Bảo tàng tỉnh Thanh Hóa vì nó không liên quan gì đến nhà thờ Nguyễn Hữu được xếp hạng di tích này.

Ông Nguyễn Hữu Thoại bên tấm bia mộ Hằng quận công Nguyễn Hữu Vĩnh
Tấm bia mộ nói trên được tìm thấy ở núi Thiên Tôn, thuộc thôn Gia Miêu, xã Hà Long vào năm 1989. Bài viết “Những tấm bia hộp của họ Nguyễn - Gia Miêu ngoại trang ở Thanh Hóa” của nhà nghiên cứu Nguyễn Văn Thành (sách Thông báo Hán Nôm học năm 1997 của Viện Nghiên cứu Hán Nôm) viết rõ điều đó. Bài viết cũng cho biết, ban đầu người dân dùng bia làm bàn giặt, sau UBND xã Hà Long nghi trong bia có giấu vàng nên thu về cất giữ ở kho của xã. Tấm bia sau đó được cho nhà thờ Nguyễn Hữu mượn.
Để xác thực điều này, chúng tôi tìm đến Di tích lịch sử Quốc gia nhà thờ Nguyễn Hữu làng Gia Miêu. Ông Nguyễn Hữu Thoại, người trông coi di tích, đưa chúng tôi đến tấm bia được ốp chìm trong tường phía bên trái nhà thờ và khẳng định tấm bia này người dân thấy ở núi Thiên Tôn, đem về xã Hà Long. Ông Thoại cũng cho biết, việc đưa bia mộ cụ Nguyễn Hữu Vĩnh về nhà thờ là nghe theo lời khuyên của TS. Đinh Công Vĩ… Liên lạc với TS. Đinh Công Vĩ, ông cho biết khoảng năm 1997, ông và nhà nghiên cứu Nguyễn Văn Thành có vào huyện Hà Trung nghiên cứu, dịch nhiều tài liệu Hán Nôm. Tuy nhiên, ông không nhớ chuyện có khuyên ai đó mượn bia từ UBND xã Hà Long đưa về nhà thờ Nguyễn Hữu.
Đại diện dòng họ Nguyễn Hữu xã Ba Đình giới thiệu về sắc phong lưu giữ tại nhà thờ
Đề nghị trả di vật về bảo tàng
Chúng tôi đến làng Mậu Thịnh, xã Ba Đình, huyện Nga Sơn, gặp một số con cháu dòng họ Nguyễn Hữu có đơn gửi UBND xã Hà Long và cơ quan báo chí tố cáo ông Nguyễn Hữu Thoại giữ bia mộ của tổ tiên họ, biến làm di vật để xây dựng hồ sơ di tích. Ông Nguyễn Hữu Lực, Trưởng ban liên lạc Đại chi 1; ông Nguyễn Hữu Căn, đại diện Chi đệ nhất, chi thờ Hằng quận công Nguyễn Hữu Vĩnh; ông Nguyễn Hữu Ân, đại diện Chi đệ tam; ông Nguyễn Hữu Hưng, đại diện Chi đệ tứ, mở cho xem bản gia phả chữ Hán và sắc phong các triều vua từ thời Lê Cảnh Hưng tới các triều vua Nguyễn. Nội dung gia phả và sắc phong cho thấy nhà thờ Nguyễn Hữu ở đây là nơi thờ Thái uý Trinh quốc công Nguyễn Đức Trung và Hằng quận công Nguyễn Hữu Vĩnh (cụ Vĩnh là con trưởng cụ Trung).

Cổng vào nhà thờ Nguyễn Hữu làng Gia Miêu
Ông Nguyễn Hữu Lực cho biết, ngày 17/1/2022 đã làm đơn đề nghị Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa, UBND huyện Hà Trung, Sở VH,TT&DL tỉnh Thanh Hóa đưa tấm bia mộ của cụ Nguyễn Hữu Vĩnh từ nhà thờ họ Nguyễn Hữu ở làng Gia Miêu do ông Nguyễn Hữu Thoại đang quản lý trả lại nơi phát hiện ra là khu mộ ở núi Thiên Tôn, huyện Hà Trung. Ngày 22/2/2022, Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa có văn bản số 2313/UBND-TD gửi UBND huyện Hà Trung xem xét giải quyết đơn đề nghị. Ngày 17/3/2022, một số người trong dòng họ Nguyễn Hữu ở xã Ba Đình đã làm đơn tố cáo ông Nguyễn Hữu Thoại, người trông coi di tích nhà thờ Nguyễn Hữu làng Gia Miêu, gửi UBND xã Hà Long. Trong đó, đề nghị Chủ tịch UBND xã Hà Long giải quyết đơn đưa tấm bia mộ cụ Nguyễn Hữu Vĩnh về Bảo tàng tỉnh Thanh Hóa.
Không chỉ người trong dòng họ Nguyễn Hữu ở xã Ba Đình, huyện Nga Sơn tố cáo, mà ngay cả những người trong dòng họ Nguyễn Hữu công tính chính chi ở Gia Miêu, xã Hà Long cũng đã từng có đơn. Ông Nguyễn Hữu Chước, người trông coi nhà thờ Nguyễn Hữu công tính chính chi ở Gia Miêu cho biết, từ năm 2019, ông cũng đã có đơn đề nghị tỉnh Thanh Hóa, Sở VH,TT&DL giải quyết đưa tấm bia ở nhà thờ Nguyễn Hữu về khu mộ ở núi Thiên Tôn. Ngày 2/12/2019, Giám đốc Sở VH,TT&DL Phạm Duy Phương có văn bản số 4247/SVHTTDL trả lời khi nào xác định được mộ cụ Nguyễn Hữu Vĩnh ở đâu sẽ báo cáo UBND tỉnh Thanh Hóa và Bộ VH,TT&DL xem xét giải quyết.

Ông Nguyễn Hữu Lực và ông Nguyễn Hữu Chước đều cho rằng, bia mộ Hằng quận công Nguyễn Hữu Vĩnh có nguồn gốc từ núi Thiên Tôn. Nếu không xác định được chính xác vị trí mộ của cụ thì cũng không thể đưa bia mộ cho nhà thờ ông Nguyễn Hữu Thoại quản lý. Nếu các cơ quan chức năng có trả bia mộ của cụ Nguyễn Hữu Vĩnh về cho con cháu thì phải trả về cho con cháu cụ ở xã Ba Đình, huyện Nga Sơn. Bởi theo ông Nguyễn Hữu Lực, nhà thờ Nguyễn Hữu do ông Thoại quản lý không có tài liệu nào chứng minh được mối quan hệ huyết thống liên quan giữa cụ Nguyễn Hữu Vĩnh và dòng họ ông Nguyễn Hữu Thoại.
| Tại hội thảo khoa học về sự kiện nhân vật lịch sử liên quan trực tiếp đến Di tích lịch sử Quốc gia nhà thờ Nguyễn Hữu xã Hà Long, tổ chức ngày 16/12/2021, GS.TS. Đinh Khắc Thuân đã phát biểu nhấn mạnh: “…Dòng họ Nguyễn ở Gia Miêu là dòng họ lớn, xứng đáng được vinh phong và việc được Bộ VH,TT&DL cấp bằng tôn vinh là thích đáng. Tuy nhiên, cơ sở để làm hồ sơ xếp hạng tồn tại một số vấn đề gây tranh luận”. GS.TS. Đinh Khắc Thuân nêu rõ: Hồ sơ giới thiệu cả bia mộ cụ Nguyễn Hữu Vĩnh mới đưa từ lăng mộ về từ đường, được xây trong tường và dùng làm tư liệu phục vụ xếp hạng di tích là sai. Điều đó làm mâu thuẫn thêm cho dòng họ và vi phạm Luật Di sản văn hóa. Đề nghị chuyển bia này về Bảo tàng tỉnh Thanh Hóa, vì đó là di vật quốc gia, không ai được chiếm dụng. |
TỪ SƠN
Các tin khác
Phú Thọ bảo đảm quốc phòng - an ninh, chủ động hội nhập quốc tế và phát triển bền vững
Phú Thọ: Công an xã Cao Dương đẩy mạnh xây dựng môi trường sống an toàn
Bắc Ninh: Bắt tạm giam 2 cán bộ thuế nhận 4,3 tỷ đồng hối lộ
Thanh Hóa: Xử lý gần 600 vụ vi phạm hàng giả, thực phẩm giả
Bãi bỏ 39 văn bản quy phạm pháp luật của Thủ tướng Chính phủ
Bị loại vì bằng đại học “không có thật”: Hồi chuông cảnh báo về hồ sơ nhân sự trong đấu thầu công
Lực lượng Hải quan đã kịp thời ngăn chặn và bắt giữ lô hàng quá cảnh từ Trung Quốc
Quốc hội biểu quyết thông qua 4 luật
Thanh Hóa: Xử lý nghiêm tàu cá mất kết nối thiết bị giám sát hành trình
Đọc nhiều
Cờ Đỏ phát huy nội lực, tạo nền tảng phát triển bền vững
Khi Bí thư xã làm “Đại sứ OCOP” ở xã Tân Hòa, TP. Cần Thơ
Đoàn Luật sư TP. Cần Thơ: 35 năm đồng hành bảo vệ công lý, kiến tạo môi trường pháp lý bền vững
Đưa Trung tâm hồi sức tích cực, chống độc hiện đại phục vụ bệnh nhân
Mega Sale 2026 lan tỏa xu hướng tiêu dùng xanh tại Cần Thơ
Videos
E-magazine Inforgraphic Video
Xã Ô Diên – Hà Nội: Bất cập từ bãi vật liệu xây dựng gây ô nhiễm môi trường và trách nhiệm quản lý tại địa bàn cơ sở
Cảnh báo hành vi giả danh cán bộ thuế, cơ quan thuế để lừa đảo
Phòng ngừa cháy nổ trong dịp Tết Nguyên đán
Bản tin tổng hợp số 8 tháng 11 của Tạp chí Sức khoẻ & Môi trường
Hà Nội (Q.Hà Đông) : Môi trường sống của người dân không được đảm bảo bởi những công trình vi phạm TTXD
Giải pháp giảm thiểu đốt ngoài trời, sử dụng thuốc bảo vệ thực vật trong nông nghiệp - Cơ hội từ GAHP
Ngành Thép hướng tới tiêu hao nguyên liệu thấp
Chính thức thông cầu phao tạm thay thế cầu Phong Châu (Phú Thọ)
Cách xử lý vệ sinh môi trường sau mùa bão lụt
Trí thức tham mưu hoạch định mục tiêu, quyết sách chiến lược phát triển đất nước
Góp ý dự thảo văn kiện Đại hội XIV: Tạo bước đột phá về chất lượng nhân lực
Góp ý dự thảo văn kiện Đại hội XIV của Đảng: Tạo đột phá cho đầu tư công
Phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc để phát triển đất nước
Nghị quyết số 79-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế nhà nước
Kết luận của Bộ Chính trị, Ban Bí thư về thực hiện một số nhiệm vụ trọng tâm của tổ chức cơ sở đảng
Bộ Y tế Tham vấn chính sách để sửa đổi Luật An toàn thực phẩm
Thủ tướng: Tăng cường tự chủ chiến lược, củng cố quốc phòng, an ninh, nâng cao tính tự chủ, tự lực, tự cường của nền kinh tế
Phường Thuận Hưng (Cần Thơ) chủ động nghiên cứu ứng dụng AI trong giải quyết thủ tục hành chính
Đại hội Đảng XIV: Nền móng cho bước phát triển mới của đất nước
Tổng Bí thư Tô Lâm làm việc với Hà Nội về quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm
Herbalife Việt Nam lọt top 100 tại sự kiện “Doanh Nghiệp Văn Hóa, Uy Tín” năm 2025 của VCCI
Khởi tố vụ án 'hô biến' thịt lợn nhiễm bệnh thành đồ hộp sạch
Kiện toàn Ban Chỉ đạo quốc gia vận động hiến máu tình nguyện
Phí bảo vệ môi trường đối với nước thải sinh hoạt
Hành vi chứa chấp người sử dụng thuốc lá điện tử bị phạt tới 10 triệu đồng
Từ Nghị quyết 57 đến thực tiễn - Đại học Y Dược Cần Thơ vươn tới trung tâm y khoa vùng
Bộ GD-ĐT chính thức công bố bộ sách giáo khoa thống nhất toàn quốc
Giữ vững “thế trận lòng dân” trên địa bàn Tây Nam Bộ
