Một người có thể mắc sốt xuất huyết nhiều lần trong đời

(SXH) vẫn có nguy cơ mắc SXH lần thứ hai, thứ ba.. khi có đến 04 tuýp SXH đang lưu hành song song ở nước ta và lần mắc sau thường nặng hơn lần mắc trước.

Theo PGS.TS Trần Đắc Phu - Cục trưởng Cục Y tế dự phòng (Bộ Y tế) cho biết, hiện nay có rất nhiều người nghĩ rằng mắc sốt xuất huyết (SXH) một lần thì không thể mắc SXH lần hai, lần ba… Thế nhưng, các nhà khoa học đã chứng minh suy nghĩ này là hoàn toàn sai lầm khi trong đời một người có nguy cơ mắc SXH tới 4 lần với 4 tuýp gây ra và lần mắc sau thường nặng hơn lần mắc trước.

SXH là bệnh truyền nhiễm cấp tính, do vi rút Dengue gây ra với 4 tuýp gây bệnh được ký hiệu là D1, D2, D3, D4 và có thể tao thành dịch trong thời gian ngắn. Do miễn dịch được tạo thành sau khi mắc bệnh chỉ có tính đặc hiệu đối với từng tuýp cho nên người ta có thể mắc bệnh sốt xuất huyết lần thứ 2 hoặc thứ 3 bởi những tuýp vi rút khác nhau.

“Còn khi đã mắc một tuýp như D1 thì sẽ có miễn dịch với nó suốt đời. Tuy nhiên nếu chẳng may bạn bị tái nhiễm bệnh SXH thì những lần mắc bệnh sau thường nặng hơn những lần trước đố”, PGS Phu nói.

Muỗi vằn Aedes aegypti là tác nhân hàng đầu tạo ra dịch SXH ở nước ta

Cũng theo PGS Phu thì ngoài những suy nghĩ sai lầm về việc không thể mắc SXH lần hai, lần ba thì hiện nay có rất nhiều người đang lầm tưởng muỗi trong chuồng trâu, bò… đốt gây ra bệnh SXH. Trên thực tế, đó là loại muỗi gây lây truyền bệnh khác, còn loại muỗi gây ra bệnh SXH lại rất thích sống gần người. Chúng thường chọn chỗ trú ẩn ngay bên cạnh con người. Hai loại muỗi vằn truyền bệnh SXH là Aedes aegypti và Aedes albopictus, trong đó chủ yếu là do Aedes aegypti.

Bệnh lây lan do muỗi vằn đốt người bệnh nhiễm vi rút sau đó truyền bệnh cho người khác qua vết đốt. Muỗi vằn cái đốt người vào ban ngày, đốt mạnh nhất là vào sáng sớm và chiều tối. Muỗi vằn thường trú đậu ở các góc, xó tối trong nhà, trên quần áo, chăn màn, dây phơi và các đồ dùng trong nhà. Muỗi vằn đẻ trứng, sinh sản chủ yếu ở dụng cụ chứa nước sạch ở trong và xung quanh nhà như bể nước, chum, vại, lu, khạp, giếng nước, hốc cây... các đồ vật hoặc đồ phế thải có chứa nước như lọ hoa, bát nước kê chạn, lốp xe, vỏ dừa ..., không đẻ ở ao tù, cống rãnh có nước hôi thối. Muỗi vằn phát triển mạnh vào mùa mưa, khi nhiệt độ trung bình vượt trên 20ºC.

Đoàn kiểm tra –Cục Y tế dự phòng phát hiện lượng lớn bọ gậy trong một thùng phi chứa nước trước cửa nhà dân ở TP Hà Nội.

Theo Báo cáo của Cục Y tế dự phòng (Bộ Y tế), đến nay cả nước có hơn 71.000 trường hợp mắc sốt xuất huyết, 19 người chết. So cùng kỳ năm 2016, số trường hợp nhập viện tăng 24,8%, số người chết tăng 3 người. Song số mắc vẫn tập trung chủ yếu tại khu vực miền Nam (64,4%) và miền Trung (19,9%) so với tổng số trường hợp mắc bệnh của cả nước, do đây là khu vực bệnh lưu hành trong nhiều năm qua.

Khu vực miền Bắc có tỷ lệ mắc thấp hơn (12,4%), tuy nhiên gần đây có gia tăng số trường hợp mắc tại Hà Nội (số mắc tuyệt đối Hà Nội đứng thứ 3 cả nước, số mắc trên 100.000 dân đứng thứ 19).

Trước ý kiến cho rằng phun hóa chất diệt muỗi chưa triệt để, PGS Phu cho biết các hóa chất diệt muỗi lưu hành trên thị trường đều đã được Bộ Y tế cấp phép. Tuy nhiên việc phun thuốc cần có sự hợp tác, đồng thuận của người dân.

“Ví như một ngôi nhà 4 tầng, khi phun thuốc phải phun tất cả các tầng. Chứ chỉ cho dự phòng phun thuốc ở tầng 1, không phun ở tầng cao không có tác dụng bởi muỗi bay và di chuyển. Phun thuốc cũng cần thực hiện tại tất cả các nhà trong cùng một khu vực. Nhưng cơ bản nhất vẫn là các biện pháp ngăn muỗi đẻ trứng, bọ gậy mới ngăn được SXH”, PGS Phu nói.

PGS Phu dẫn đầu đoàn đi kiểm tra công tác phòng chống dịch SXH trên địa bàn quận Hoàng Mai

Ngoài việc phun hóa chất diệt muỗi, PGS Phu khuyến cáo các gia đình cần đậy kín tất cả các dụng cụ chứa nước để muỗi không vào đẻ trứng.

Hàng tuần cần thực hiện các biện pháp diệt loăng quăng/bọ gậy bằng cách thả cá vào dụng cụ chứa nước lớn; thau rửa dụng cụ chứa nước vừa và nhỏ, lật úp các dụng cụ không chứa nước; thay nước bình hoa/bình bông; bỏ muối hoặc dầu vào bát nước kê chân chạn. Loại bỏ các vật liệu phế thải, các hốc nước tự nhiên không cho muỗi đẻ trứng như chai, lọ, mảnh chai, vỏ dừa, mảnh lu vỡ, lốp/vỏ xe cũ, hốc tre, bẹ lá ...

“Nhà có bình trữ nước trên tầng cao, cũng hãy kiểm tra bởi khi bị lật nắp, đây sẽ là ổ loăng quăng, bọ gậy do là nơi ưa thích đẻ trứng của muỗi”, PGS Phu khuyến cáo.

Đến nay, nhờ triển khai quyết liệt chiến dịch diệt lăng quăng tới tất cả các xã, phường, phun hóa chất chủ động, đã xử lý được trên 96% ổ dịch sốt xuất huyết được phát hiện.

Thanh Thu