Phòng, chống tội phạm môi trường với hệ thống quản lý KCN theo mô hình sinh thái

(SK&MT) - LTS: Thực tiễn hội nhập kinh tế quốc tế những năm qua cho thấy, Việt Nam đã mở ra một giai đoạn mới trong quá trình phát triển kinh tế, xã hội, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. Bên cạnh hiệu quả về phát triển kinh tế xã hội, Việt Nam cũng đối diện với vấn đề môi trường bị ô nhiễm. Trong bối cảnh đó, sáng nay (28/7), Bộ Công an tổ chức hội thảo khoa học “Nghiên cứu thực trạng, nguyên nhân, điều kiện và đề xuất giải pháp phòng ngừa, tự phòng ngừa tội phạm và vi phạm pháp luật của các doanh nghiệp, tổ chức kinh tế”.

Sức khỏe và Môi trường trân trọng giới thiệu bài viết về “Phòng chống tội phạm môi trường với hệ thống quản lý KCN theo mô hình sinh thái” của ông PHẠM HỒNG ĐIỆP – Chủ tịch HĐQT, Tổng Giám đốc Công ty CP Shinec (KCN Nam Cầu Kiền), được trình bày tại hội thảo này.

KCN Nam Cầu Kiền được hình thành và phát triển từ năm 2008 với tổng diện tích được phê duyệt là 263 ha trải dài trên địa bàn 04 xã (Kiền Bái, Thiên Hương, Lâm Động, Hoàng Động) thuộc huyện Thủy Nguyên,thành phố Hải Phòng. Ngay từ khi thành lập, Nam Cầu Kiền đã định hướng xây dựng và phát triển trở thành khu công nghiệp xanh thân thiện môi trường. Công tác bảo vệ môi trường được KCN luôn được quan tâm và đặc biệt chú trọng. Tâm huyết do chính Tổng Giám đốc truyền tải tới toàn bộ cán bộ công nhân viên tạo sự đồng lòng trong KCN với việc xác định đây là hướng đi, sứ mệnh phát triển của doanh nghiệp. Trong những năm vừa qua, KCN Nam Cầu Kiền không ngừng đổi mới, nỗ lực cải thiện cung cấp đầy đủ các dịch vụ tiện ích, hạ tầng đồng bộ cho các Nhà đầu tư, tính đến nay Nam Cầu Kiền đã thu hút được hơn 55 Nhà đầu tư cả trong và ngoài nước. Luôn giữ vị trí đơn vị tiên phong đi đầu trong lĩnh vực bảo vệ môi trường tại thành phố Hải Phòng.

Đối với Nam Cầu Kiền, việc quản lý môi trường, phòng chống tội phạm về môi trường phải được ăn sâu vào trong ý thức của từng doanh nghiệp. Nam Cầu Kiền tạo một môi trường xanh sạch đẹp sinh thái cho người lao động trong KCN, các doanh nghiệp khi đầu tư tại Nam Cầu Kiền cũng luôn ý thức được rằng hoạt động sản xuất tại Nam Cầu Kiền có nghĩa là sẽ nói không với ô nhiễm môi trường.

Quản lý môi trường thông qua hệ thống văn bản pháp luật

Thứ nhất với chủ đầu tư KCN, Công ty Cổ phần Shinec luôn nghiêm túc tuân thủ các quy định pháp luật về sản xuất kinh doanh, bảo vệ môi trường và lao động, cập nhật thông tin nội dung luật pháp quy định, hướng dẫn từ Cơ quan quản lý Nhà nước. Đảm bảo tuân thủ về mặt hồ sơ thủ tục pháp lý cũng như công trình bảo vệ môi trường. Chủ đầu tư KCN luôn là đơn vị đi đầu trong việc áp dụng hệ thống quản lý môi trường ISO 14001: 2015. Chủ đầu tư KCN luôn tư vấn và khuyến khích các Nhà đầu tư đầu tư trong KCN áp dụng các tiêu chuẩn, hệ thống quản lý trong sản xuất kinh doanh từ những ngày đầu khi khởi động dự án. Trong các buổi tọa đàm, các chương trình hội thảo về môi trường, CĐT luôn lồng ghép, giới thiệu cho các NĐT hệ thống các tiêu chuẩn môi trường và tiêu chuẩn quản lý chất lượng phù hợp với dây chuyền sản xuất để đảm bảo chất lượng sản phẩm đầu ra. VD Hệ thống quản lý chất lượng ISO 9001: 2015, Hệ thống quản lý môi trường ISO 14001:2015

Thứ hai, đối với các DN trong KCN, đội ngũ nghiệp vụ Nam Cầu Kiền luôn áp các thông tư nghị định để giám sát, cũng như đưa ra các bộ quy trình quản lý môi trường KCN dựa trên bộ Luật hướng dẫn chi tiết các Nhà đầu tư cùng thực hiện. Bộ phận MT KCN, định kỳ kiểm tra tổng hợp các lỗi có thể vi phạm của các DN trong KCN. Trong các buổi tọa đàm với các DN, nêu ra đồng thời quy chiếu với Nghị định 155/2016/NĐ-CP quy định về xử phạt hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường. Từ đó chỉ cho các DN trong KCN thấy rõ được những sai phạm có thể gặp và cùng đưa ra các biện pháp khắc phục kịp thời. Cùng với đó, các buổi hội thảo tọa đàm phổ biến kiến thức mới về môi trường cho các DN trong KCN được tổ chức thường kỳ, mời các chuyên gia đầu ngành trong lĩnh vực môi trường về hướng dẫn các Nhà đầu tư cùng thực hiện đảm bảo sự tuân thủ đầy đủ và kịp thời.

Tạo môi trường an toàn cho Nhà đầu tư trong KCN

Cung cấp cho NĐT các dịch vụ hạ tầng thiết yếu như điện, nước, thông tin, phòng cháy, chữa cháy, thu gom nước mưa, thu gom xử lý nước thải… và các dịch vụ liên quan khác.

* Quản lý khí thải:

Để đảm bảo quản lý và giám sát quá trình phát thải khí thải trong quá trình sản xuất của các Nhà đầu tư trong KCN cũng như quá trình phát tán bụi – khí thải trong quá trình vận chuyển nguyên vật liệu xây dựng của các Nhà thầu, KCN Nam Cầu Kiền đã lắp đặt hệ thống camera quay quét, giám sát quá trình phát thải và hoạt động của các Nhà đầu tư, Nhà thầu 24/24, vì vậy KCN ghi nhận (bằng hình ảnh, bằng biên bản làm việc chi tiết) và xử lý kịp thời các vi phạm về môi trường, góp phần kiểm soát và giảm thiểu ô nhiễm phát sinh tại KCN.

Bên cạnh đó, các Nhà thầu khi triển khi thi công tại KCN đều phải ký quỹ môi trường – hạ tầng cũng như ký biên bản cam kết tuẩn thủ nội quy KCN, kiểm soát chặt chẽ quá trình thi công và giảm thiểu tối đa phát sinh ô nhiễm môi trường. Khi vi phạm nội quy hạ tầng – môi trường KCN, Nhà thầu đó sẽ bị trừ khoản ký quỹ môi trường (bằng đúng chi phí sử dụng để khắc phục hậu quả gây ra bởi vi phạm môi trường).

*Quản lý nước thải:

Toàn bộ nước thải sau quá trình xử lý sơ bộ của Nhà đầu tư được thu gom từ các hố ga thoát nước thải về Nhà máy xử lý nước thải tập trung thông qua tuyến ống HPDE phân bố hai bên các tuyến đường trong KCN, đảm bảo thu gom toàn bộ nước thải và không làm rò rỉ nước thải ra ngoài môi trường. Nhà máy xử lý nước thải tập trung có chức năng xử lý toàn bộ nước thải (NT) sinh hoạt và nước thải sản xuất (công nghiệp) phát sinh từ các nhà máy, công ty trong quá trình hoạt động sản xuất tại KCN Nam Cầu Kiền. Hệ thống XLNT tập trung của KCN Nam Cầu Kiền giai đoạn 1 hoạt động 1 module có công suất: 1.000 m3/ngđ và đang triển khai các thủ tục xây dựng module 2 và nâng tổng công suất của toàn bộ dự án là 2000 m3/ngđ.

Việc theo dõi hoạt động của Nhà máy xử lý nước thải được thể hiện qua Nhật ký vận hành. Cán bộ quản lý nhà máy xử lý nước thải tập trung Khu công nghiệp theo dõi và cập nhật Nhật ký thường xuyên, liên tục, đảm bảo ghi chép đầy đủ các thông số cần theo dõi trong thông tư 35/2015:BTN&MT về quản lý môi trường tại Khu công nghiệp, Khu chế xuất, Khu công nghệ cao. Tuân thủ quy định bảo vệ môi trường của nhà nước, KCN Nam Cầu Kiền đã hoàn thành việc lắp đặt hệ thống công tơ điên tử đo đếm điện, hệ thống camera quay quét hình ảnh và hệ thống quan trắc tự động, đồng thời hoàn tất việc kết nối dữ liệu với Sở Tài nguyên & Môi trường Hải Phòng.

Không chỉ thực hiện công tác quan trắc môi trường định kỳ 04 lần/năm, hàng tháng KCN còn tiến hành lấy mẫu – phân tích chất lượng nước thải tại hố ga thoát nước thải của các doanh nghiệp để giám sát và kịp thời ngăn chặn – xử lý các sự cố môi trường nước thải phát sinh. Trường hợp, doanh nghiệp xả nước thải vượt quá tiêu chuẩn cho phép của KCN nghiệp, ngay lập tức KCN sẽ tiến hành đóng điểm xả nước thải của nhà máy/xí nghiệp để ngăn chặn ảnh hưởng đến hiệu quả xử lý của hệ thống XLNT tập trung, đồng thời báo cáo Cơ quan quản lý nhà nước để kịp thời xử lý.

*Quản lý chất thải:

Căn cứ quá trình giám sát hạ tầng, môi trường KCN, Bộ phận quản lý môi trường KCN theo dõi Nhà thầu, Nhà đầu tư khi phát hiện các hành vi xả rác thải sinh hoạt, chất thải công nghiệp bừa bãi gây mất mỹ quan và vệ sinh môi trường KCN lập tức ghi nhận và xử lý.

Nam Cầu Kiền – khác biệt trong tư duy quản lý

Với những sáng tạo Trên con đường xây dựng KCN sinh thái chỉ có CĐT KCN mà cần có sự giúp sức và đồng lòng của toàn bộ doanh nghiệp trong KCN. Tất cả các Nhà đầu tư trong KCN Nam Cầu Kiền đều nhận thức được rõ rệt tầm quan trọng và đưa việc BVMT phát triển bền vững vào chiến lược kinh doanh của mình. Đối với chủ đầu tư KCN Nam Cầu Kiền, tư tưởng BVMT gắn với phát triển kinh tế cần hình thành trong tập quán sản xuất của từng Nhà đầu tư trong KCN. Biến việc BVMT và Phát triển bền vững trở thành một lợi thế của các Nhà đầu tư trong KCN khi thương hiệu và sản phẩm đầu ra mang theo giá trị cốt lõi của Khu công nghiệp sinh thái. Để làm được điều đó, chủ đầu tư KCN Nam Cầu Kiền đã xây dựng mạng lưới cộng đồng kết nối các DN từ tầng lãnh đạo đến cán bộ chuyên môn.

Các đại biểu tham dự hội thảo “Nghiên cứu thực trạng, nguyên nhân, điều kiện và đề xuất giải pháp phòng ngừa, tự phòng ngừa tội phạm và vi phạm pháp luật của các doanh nghiệp, tổ chức kinh tế” sáng 28/7.

*Hợp tác với thành phố Kitakyushu Nhật Bản, trung tâm Ecotown trong tiến trình xây dựng KCN sinh thái:

Là đơn vị tiên phong tại Việt Nam xây dựng KCN sinh thái trong những năm qua, Nam Cầu Kiền không ngừng nỗ lực, tìm tòi tham quan thực tế và học hỏi kinh nghiệm của các mô hình KCN sinh thái ở nhiều nước tiên tiến như: Hà Lan, Singapore, Hàn Quốc, Nhật Bản. Qua tìm hiểu các mô hình, KCN Nam Cầu Kiền xác định chọn Mạng lưới Ecotown của thành phố Kitakyushu – Nhật Bản để học hỏi phát triển xây dựng mô hình KCN sinh thái. Để cụ thể hóa hợp tác đó, tháng 04 năm 2019, Ban lanh đạo Nam Cầu Kiền đã tổ chức đưa cán bộ phụ trách môi trường của KCN sang tham quan, học hỏi kinh nghiệm với Cục Môi trường Kitakyushu – Nhật Bản. Tiếp đó, tháng 10 năm 2019, đại diện KCN Nam Cầu kiền cùng lãnh đạo của 11 nhà đầu tư trong KCN đã sang thăm thành phố Kitakyushu tham quan mô hình Mạng lưới Ecotown và một số cơ sở tái chế rác thải, làm việc với Trung tâm giảm thiểu Carbon khu vực Châu Á thành phố Kitakyushu thuộc Cục Môi trường Kitakyushu để nhờ hỗ trợ, chuyển giao kỹ thuật giúp Nam Cầu Kiền xây dựng KCN sinh thái.

*Tổ chức các hội thảo, tọa đàm về bảo vệ môi trường và KCN sinh thái:

KCN và các Doanh nghiệp trong KCN tích cực tham gia các hội thảo, diễn đàn về môi trường do các Ban ngành tổ chức. Đây là cơ hội để được gặp gỡ các chuyên gia, thảo luận và được giải đáp thắc mắc vướng mắc của các doanh nghiệp, đồng thời cũng là cơ hội KCN báo cáo về công tác quản lý môi trường, quyết tâm xây dựng KCN sinh thái Nam Cầu Kiền. Qua các buổi hội thảo, KCN đã nhận được sự hưởng ứng nhiệt tình và khen ngợi về tư duy sáng tạo trong quản lý và nhận được nhiều sự đồng tình và học hỏi của các KCN tại Việt Nam.

*Thành lập câu lạc bộ Doanh nhân Eco Nam Cầu Kiền:

Ngay từ những ngày đầu thành lập, với định hướng phát triển kinh tế tuần hoàn, tăng trưởng xanh, KCN đã liên tục kết nối với các nhà đầu tư trao đổi các thông tin, kinh nghiệm trong quản lý môi trường trong hoạt động sản xuất kinh doanh. KCN tổ chức các hoạt động về bảo vệ môi trường và được sự tham gia đông đảo của các nhà đầu tư trong KCN.

Ngày 23/04/2020, KCN tổ chức lễ ra mắt Câu lạc bộ doanh nhân Nam Cầu Kiền tập hợp lãnh đạo các doanh nghiệp trong KCN tham gia với mục tiêu giao lưu, trao đổi các vấn đề Kinh tế – Xã hội – Môi trường trong bối cảnh ảnh hưởng kinh tế toàn cầu và hành động của những nhà lãnh đạo. Hội doanh nhân Eco – Nam Cầu Kiền tập hợp các lãnh đạo của các doanh nghiệp trong KCN cùng CĐT với mục đích thúc đẩy tăng trưởng kinh tế bền vững trên tinh thần cùng xây dựng Khu công nghiệp sinh thái.

*Thành lập Câu lạc bộ Môi trường Eco Nam Cầu Kiền:

Từ ý tưởng là nơi gặp mặt trao đổi thông tin, kết nối cá nhân và doanh nghiệp nhằm giúp mọi người tham gia tiếp cận thị trường, hợp tác đầu tư và phát triển kinh doanh, cũng như tham gia các hoạt động về phát triển, bảo vệ Môi trường tại KCN Nam Cầu Kiền. “Câu lạc bộ Eco Nam Cầu Kiền” đã ra đời với mục đích đoàn kết, tập hợp các cán bộ trẻ đến từ các doanh nghiệp, nhà đầu tư trong KCN cùng phấn đấu cho sự thành đạt của CLB và cho sự nghiệp phát triển kinh tế bền vững trong KCNST Nam Cầu Kiền.

*Xây dựng trung tâm đào tạo thực nghiệm khoa học công nghệ và hướng nghiệp KCN Nam Cầu Kiền:

Với khát vọng mang lại không gian tham quan học tập, đem đến một không gian lý tưởng cho học sinh, giới thiệu lịch sử quá trình xây dựng KCN Nam Cầu Kiền trở thành mô hình KCN sinh thái, có cách nhìn sâu rộng hơn về vấn đề bảo vệ môi trường, sản xuất sạch hơn, phát triển nền kinh tế tuần hoàn, hiểu biết về tầm quan trọng của việc xây dựng KCN sinh thái đối với phát triển kinh tế bền vững cũng như ứng dụng các công nghệ kỹ thuật tiên tiến trong sản xuất kinh doanh; Từ đó áp dụng thực tiễn vào bài học hiệu quả hơn; Nâng cao nhận thức bảo vệ Môi trường và có thêm những lựa chọn về định hướng nghề nghiệp cho bản thân.

*Tổ chức các hoạt động, cuộc thi về môi trường, hưởng ứng ngày môi trường hằng năm:

Tổ chức cuộc thi hàng năm như: Tết trồng cây, cuộc thi Sáng tạo cho môi trường bền vững, giải thưởng doanh nghiệp xanh cho DN trong KCN. Các cuộc thi này được được tổ chức với mục đích khuyến khích, phát huy các hoạt động sáng tạo thiết thực nhằm tạo ra các công nghệ mới, có tính ứng dụng rộng rãi, dễ dàng và tiết kiệm chi phí để cải tạo các công trình bảo vệ môi trường của công ty, của Khu Công Nghiệp góp phần vào việc quản lý môi trường và bảo vệ cảnh quan môi trường của Khu Công Nghiệp ngày một xanh sạch đẹp. Theo định hướng phát triển của KCN Nam Cầu Kiền, lấy bảo vệ môi trường – phát triển bền vững làm yếu tố cốt lõi trong chiến lược kinh doanh và thu hút đầu tư, công ty CP Shinec đã gửi công văn để phát động cuộc thi “Doanh nghiệp xanh” đánh giá và phân hạng doanh nghiệp xanh nhằm vinh danh những doanh nghiệp trong KCN Nam Cầu Kiền có tinh thần trách nhiệm, ý thức cao trong công tác bảo vệ môi trường, đồng thời xây dựng tiêu chỉ phát triển xanh KCN.

*Nghiên cứu khoa học về môi trường:

KCN khuyến khích các cán bộ trẻ tham gia nghiên cứu khoa học về vấn đề môi trường, nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn khoa học công nghệ trong quản lý môi trường tại KCN Nam Cầu Kiền như: Đánh giá khả năng cộng hưởng khí thải các Nhà máy trong KCN và trong tương lai, từ đó xây dựng bài toán giải quyết những khó khăn doanh nghiệp đang gặp phải, đồng thời tạo một kênh thông tin phục vụ hoạt động thu hút đầu tư kinh doanh trong thời gian tới, nâng cao uy tín, sức mạnh của KCN và tạo môi trường phát triển kinh tế bền vững; Khảo sát thực trạng và nghiên cứu, phân tích hồ sơ đưa giải pháp về hiện trạng ô nhiễm.

Từ kết quả phân tích các thông số về môi trường và kiểm soát thực tế việc bảo vệ môi trường trong Khu công nghiệp Nam Cầu Kiền, chất lượng môi trường Khu công nghiệp luôn đảm bảo theo tiêu chuẩn môi trường hiện hành. Thêm vào đó, Nam Cầu Kiền liên tục đổi mới nhằm mục tiêu bảo vệ môi trường an toàn cho người lao động và thay đổi tích cực nhận thức cho các Nhà đầu tư trong KCN về vấn đề bảo vệ môi trường.

PHẠM HỒNG ĐIỆP