Tăng cường truyền thông sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả

Đây là toạ đàm đầu tiên trong chuỗi hoạt động chia sẻ chuyên môn tác nghiệp báo chí trong lĩnh vực sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả (SDNLTK&HQ) và lĩnh vực năng lượng bền vững.

Trong những năm qua, với sự vào cuộc của các cơ quan báo chí, truyền thông, hoạt động sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả đã có sức lan toả mạnh mẽ, giúp cộng đồng biến nhận thức thành hành động, từ hành động trở thành thói quen.

"Từ các bài báo, các thông tin này, giúp các cơ quan chức năng, đặc biệt là Bộ Công Thương tham mưu cho Chính phủ cũng như các cấp có thẩm quyền ban hành, điều chỉnh những chính sách để thúc đẩy mạnh mẽ hơn nữa việc sử dụng năng lượng tiết kiệm, hiệu quả", ông Trịnh Quốc Vũ nhấn mạnh.

Ông Nguyễn Anh Tuấn, Phó Chủ tịch thường trực Hiệp hội Năng lượng Việt Nam cho biết: SDNLTK&HQ là sử dụng và tổ chức sử dụng một cách hợp lý để giảm tiêu hao năng lượng nhưng vẫn đạt được các mục tiêu đề ra. Khái niệm này bao bao hàm hai ý nghĩa rõ ràng, bao quát đầy đủ và không thể rút ngắn.

"Việc tiết kiệm chính là khoản đầu tư đầu tiên. Tiết kiệm điện là tiết kiệm cho chính bản thân doanh nghiệp. Mang lại lợi ích cho các thực thể sử dụng điện. Đối với các dự án, tiết kiệm điện sẽ giảm được mức độ đầu tư mới, giảm nhập khẩu nguyên liệu", ông Nguyễn Anh Tuấn phân tích.

Ông Lê Anh Tuấn, phụ trách Khoa Kinh tế và Quản lý, trường Đại Học Điện lực cho rằng, với nền kinh tế thị trường thì ưu tiên tính hiệu quả hơn, hiệu quả chứ không phải cắt bớt. Với nền kinh tế của Việt Nam hiện nay chúng ta nên sử dụng tiết kiệm và hiệu quả điện. Do đó cần cân bằng giữa tiết kiệm và hiệu quả.

Chia sẻ thêm về việc sử dụng cụm từ SDNL TK&HQ trên các phương tiện truyền thông đại chúng, ông Hà Đăng Sơn, Giám đốc Trung tâm nghiên cứu năng lượng sạch và tăng trưởng xanh cho rằng, việc đặt "tiết kiệm" lên đầu là do trong quá trình xây dựng chính sách chúng ta đặt nặng vấn đề "tiết kiệm là quốc sách".

Đối với các nước phát triển, họ đã không dùng cụm từ dài như chúng ta mà cắt hẳn phần "tiết kiệm" đi. Các chuyên gia của Mỹ, Ấn Độ…đều cho rằng việc SDNLTK&HQ là một trong những chính sách hiệu quả. Một giải pháp rất căn cơ vẫn là cần có chính sách quản lý năng lượng và sử dụng năng lượng hiệu quả.

Ông Trịnh Quốc Vũ, Phó Vụ trưởng Vụ Tiết kiệm năng lượng và Phát triển bền vững (Bộ Công Thương) cho biết: Trong Luật SDNLTK&HQ và các quy đinh, chính sách về năng lượng và SDNLTK&HQ đều có các nội dung về tuyên truyền, giáo dục để thực hiện các giải pháp tiết kiệm và hiệu quả năng lượng. Điều đó chứng tỏ truyền thông có vai trò quan trọng. Quan điểm của nhà quản lý là cần tuyên truyền về cách thức SDNL TK&HQ cho tất cả các đối tượng, bao gồm cả các cơ sở sử dụng năng lượng trọng điểm.

Thông qua chương trình quốc gia về SDNLTK&HQ, Vụ Tiết kiệm năng lượng và Phát triển bền vững, Bộ Công Thương đang nỗ lực đẩy mạnh công tác truyền thông và đánh giá rất cao vai trò của mạng lưới tuyên truyền trong việc đồng hành cùng các cơ quan quản lý.

Thông qua tọa đàm, Bộ Công Thương mong muốn lắng nghe các khó khăn, thách thức để tìm ra các giải pháp hiệu quả để truyền thông, thu hút sự quan tâm của cộng đồng và đạt được các kết qủa của Chương trình quốc gia về SDN TK&HQ giai đoạn 2019-2030 (Chương trình VNEEP3).

Ông Nguyễn Anh Tuấn cho biết, Chương trình VNEEP3 đã có mục tiêu tiết kiệm rõ ràng. Các con số nghe có vẻ trừu tượng nhưng hợp lý. Năm 2022, điện chiếm 28,7% năng lượng cuối cùng, than chiếm 27%... Điện hóa ngày càng lớn do xu thế chuyển dịch năng lượng, tiết kiệm điện là cốt lõi của SDNLTK&HQ.

"Hiện nay, người dân đã nâng cao ý thức sử dụng năng lượng. Mặc dù thiết bị sử dụng năng lượng đã nhiều hơn trước, nhưng giá trị sử dụng lại hiệu quả hơn, điều đó chứng tỏ vai trò và hiệu quả truyền thông", ông Nguyễn Anh Tuấn nói.

Ông Đào Nhật Đình cho rằng, trên con đường tăng trưởng, nhu cầu sử dụng điện tăng cao là điều không tránh khỏi. Do đó, cần tuyên truyền để sử dụng điện hiệu quả hơn, tiết kiệm hơn.

Tuyên truyền cần có các biểu tượng cụ thể như sử dụng sản phẩm có dán nhãn năng lượng, không nghe những quảng cáo thổi phồng về thiết bị không tiêu tốn điện… Qua công tác tuyên truyền sẽ có định hướng tốt hơn về việc mua sắm thiết bị điện và sử dụng thiết bị điện.

Theo chia sẻ của ông Lê Anh Tuấn, trường Đại học Điện lực cũng có nhiều đánh giá về hiệu quả sử dụng năng lượng, hành vi sử dụng. Đây là tiền đề để xây dựng văn hóa sử dụng năng lượng. Đề hình thành văn hóa này thì truyền thông có vai trò quan trọng.

Tăng cường truyền thông sử dụng năng lương tiết kiệm và hiệu quả

Trong lĩnh vực SDNLTK&HQ nói riêng các cơ quan báo chí đã và đang làm rất tốt vai trò của mình. Tăng cường vai trò báo chí trong tuyên truyền SDNL TK&HQ là việc báo chí đẩy mạnh công tác tuyên truyền trên mọi loại hình báo chí và tác phẩm báo chí để cho người dân và doanh nghiệp hiểu, nhớ và làm theo, áp dụng các biện pháp quản lý và kỹ thuật nhằm giảm tổn thất, giảm mức tiêu thụ năng lượng của phương tiện, thiết bị, mà vẫn bảo đảm nhu cầu, mục tiêu đặt ra đối với quá trình sản xuất và đời sống.

Bộ Công Thương mong muốn, các nhà báo, phóng viên sẽ tiếp tục tuyên truyền, phổ biến các chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước về SDNLTK&HQ. Phát hiện những điển hình tiên tiến, những sáng kiến trong SDNLTK&HQ. Đồng thời, phản ánh được những khó khăn, thách thức trong việc triển khai thực hiện SDNLTK&HQ.