Trạm Công dân số: Mô hình đột phá được Chính phủ đưa vào lộ trình phổ cập toàn quốc

"Trạm Công dân số" đánh dấu bước chuyển đổi phương thức phục vụ người dân dựa trên dữ liệu, từ đơn lẻ sang tích hợp, từ thủ công sang trải nghiệm số liên thông. Ảnh: FPT Long Châu

Người dân là trung tâm chuyển đổi số quốc gia

Quyết định số 826/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt Chương trình Đề án 06 giai đoạn 2026 - 2030 đã nêu rõ mục tiêu đến năm 2030, người dân và doanh nghiệp thụ hưởng dịch vụ số thuận tiện, nhanh chóng, an toàn, không còn rào cản về giấy tờ, thủ tục hành chính theo địa giới hành chính. Để hiện thực hóa lộ trình này, đầu tư phát triển hạ tầng số hiện đại, an toàn phục vụ giải quyết thủ tục hành chính, cung cấp dịch vụ công trực tuyến là một trong những nhiệm vụ cấp bách.

Thủ tướng Chính phủ yêu cầu UBND các địa phương phối hợp cùng Bộ Công an, Bộ Tư pháp, Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Y tế nghiên cứu đề xuất giải pháp "Trạm công dân số" tại các địa điểm công cộng, cơ quan hành chính và trung tâm dịch vụ, hướng tới triển khai phổ cập theo lộ trình từ tháng 1/2027.Việc ra mắt và nhân rộng mô hình hạ tầng số đột phá với nhiều tiện ích, tiện năng chính là kết quả của sự chuyển đổi quan trọng từ "quản lý hành chính" sang "phục vụ hành chính", ứng dụng công nghệ phục vụ người dân tốt hơn. Điều này cũng cho thấy nỗ lực cụ thể hóa quan điểm lấy người dân "là trung tâm, mục tiêu, chủ thể, nguồn lực, động lực của chuyển đổi số" đã được khẳng định trong đề án.

Kết nối hệ sinh thái tiện ích công - tư ngay tại một điểm chạm thông qua căn cước công dân gắn chip, định danh và xác thực điện tử. Ảnh: FPT Long Châu

"Cánh tay nối dài" gắn kết người dân và chính quyền số

Được triển khai thí điểm từ tháng 10/2026 tại TP.HCM trong lòng các khu dân cư, đến nay, Trạm Công dân số đang phát huy vai trò là kênh kết nối an toàn, tin cậy giữa Nhà nước với người dân và doanh nghiệp. Dựa trên nền tảng định danh và xác thực điện tử quốc gia (VNeID), mô hình đưa dịch vụ công, y tế số cùng nhiều tiện ích dân sinh đến gần hơn với người dân, góp phần nâng cao chất lượng phục vụ và xây dựng chính quyền số tại cơ sở.

Tại đây, người dân có thể thực hiện trọn vẹn các tính năng cốt lõi bao gồm:

Dịch vụ công trực tuyến: Nộp hồ sơ, thanh toán lệ phí trực tuyến, tra cứu thông tin, tiến độ thực hiện thủ tục hành chính… trên cổng dịch vụ công quốc gia mà không cần đến đến cơ quan hành chính.

Tiện ích an sinh: Tra cứu thông tin bảo hiểm y tế, nộp phạt vi phạm giao thông, giao dịch ngân hàng cơ bản, cùng nhiều tiện ích thiết thực khác ngay tại trạm.

Phản ánh an ninh: Tích hợp nút bấm SOS kết nối trực tiếp đến lực lượng an ninh địa phương, đảm bảo an toàn cho người dân.Y tế số: Kiểm tra các chỉ số sức khỏe cơ bản, tư vấn sức khỏe từ xa, số hóa quy trình cung ứng dược phẩm, quản lý hồ sơ sức khỏe cá nhân…

Nhiều tiện ích dân sinh được tích hợp tại Trạm Công dân số. Ảnh: FPT Long Châu

Đây là bước tiến đột phá trong ứng dụng công nghệ, trí tuệ nhân tạo vào phục vụ người dân, góp phần xây dựng chính quyền điện tử hiện đại và minh bạch. Việc mở rộng sự hiện diện của "điểm chạm" tại các nơi công cộng, cơ quan hành chính, trung tâm dịch vụ theo tinh thần Quyết định số 826/QĐ-TTg của Chính phủ sẽ tiếp tục gia tăng khả năng tiếp cận toàn dân, phổ cập kỹ năng số và văn hóa số trong toàn xã hội.

"Mở đường" cho y tế số đi sâu vào đời sống dân sinh

Các tính năng y tế số với sự tham gia phát triển của các đơn vị công - tư là hợp phần quan trọng tại Trạm Công dân số. Sự kết hợp này mang lại giải pháp toàn diện, từ hạ tầng công nghệ đến năng lực cung ứng, năng lực chuyên môn, giúp người dân tiếp cận các dịch vụ y tế chuẩn mực một cách nhanh chóng và thuận tiện nhất ngay tại nơi sinh sống.Cụ thể, người dân có thể thực hiện kiểm tra các chỉ số sức khỏe cơ bản bằng thiết bị thông minh, đồng thời tiếp cận dịch vụ tư vấn, mua thuốc và các tiện ích y tế cần thiết ngay tại nơi sinh sống. Quy trình được thiết kế đơn giản, thuận tiện, giúp rút ngắn thời gian, hạn chế di chuyển và nâng cao khả năng tiếp cận dịch vụ.

Long Châu, GoTrust tiên phong đồng hành Công an Thành phố Hồ Chí Minh phát triển các tiện ích y tế số phục vụ người dân ngay tại nơi sinh sống. Ảnh: FPT Long Châu

Đáng chú ý, việc ứng dụng định danh và xác thực điện tử trong các dịch vụ y tế, đặc biệt là cung ứng dược phẩm, giúp đảm bảo nguyên tắc "đúng người - đúng toa", đồng thời nâng cao tính an toàn, minh bạch và bảo mật thông tin.Nằm tại các điểm chạm dân cư, trạm còn phát huy vai trò thế mạnh "gần dân, sát dân", trở thành điểm tựa y tế an toàn và đáng tin cậy trong những tình huống khẩn cấp, ốm, sốt bất ngờ.

Người dân dễ dàng thực hiện các thao tác kiểm tra sức khoẻ, chỉ số kết quả được in ra ngay tại trạm. Ảnh: FPT Long Châu

Dưới sự chủ trì của Công an Thành phố Hồ Chí Minh và Cục Cảnh sát Quản lý hành chính về trật tự xã hội (C06), các giải pháp y tế tại trạm được triển khai với tiêu chuẩn hiện đại, chất lượng, đảm bảo an toàn tuyệt đối về dữ liệu. Hệ thống nhà thuốc và tiêm chủng FPT Long Châu với mạng lưới rộng khắp, nền tảng công nghệ hiện đại đáp ứng mọi tiêu chuẩn về an toàn an ninh thông tin; đồng thời là thương hiệu được nhiều triệu người dân tin dùng trong nhiều năm qua, là đơn vị được chọn để vận hành các tiện ích chăm sóc sức khỏe tại trạm, góp phần hoàn thiện hệ sinh thái dịch vụ công - tư tại cơ sở, đem dịch vụ thiết thực đến gần dân, sát dân.Trước đó, doanh nghiệp y tế này cũng đi đầu tích hợp trên nền tảng VNeID và ứng dụng dữ liệu dân cư vào phục vụ cộng đồng.Việc phối hợp triển khai giữa cơ quan quản lý và các đơn vị đồng hành như Long Châu, GoTrust cho thấy hướng đi rõ nét trong xây dựng hệ sinh thái số toàn diện, đưa các dịch vụ y tế và an sinh đến gần người dân một cách đồng bộ, bền vững.

Chính phủ đặt mục tiêu người dân sẽ thực hiện toàn bộ thủ tục hành chính trực tuyến từ năm 2035. Ảnh: FPT Long Châu

Mắt xích quan trọng kết nối và liên thông dữ liệu dân cư

Theo tầm nhìn đến năm 2035, Việt Nam hướng tới trở thành quốc gia số phát triển toàn diện và bền vững, trong đó mọi giao dịch giữa người dân với chính quyền đều được thực hiện trên môi trường số. Lúc này, các cơ sở dữ liệu quốc gia, dữ liệu dân cư là hạt nhân, sẽ được kết nối, chia sẻ và khai thác hiệu quả để phục vụ xây dựng Chính phủ thông minh, hỗ trợ ra quyết định dựa trên dữ liệu thời gian thực.

Các chuyên gia nhận định, các điểm chạm gần dân như Trạm Công dân số chính là mắt xích quan trọng, giúp kết nối và liên thông dữ liệu với hệ thống quốc gia. Dữ liệu dân cư, dữ liệu y tế và các thông tin liên quan được tích hợp, xác thực và quản lý trên nền tảng số, góp phần xây dựng hệ sinh thái dữ liệu "đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất", phục vụ hiệu quả công tác quản lý và chăm sóc người dân trong dài hạn. Trên cơ sở đó, người dân sẽ được thụ hưởng các dịch vụ số được cá nhân hóa, tự động và thuận tiện theo từng sự kiện cuộc đời.

Thông qua xã hội hóa mô hình với lộ trình rõ ràng và quyết tâm cao, Trạm Công dân số hứa hẹn đưa các giải pháp công nghệ tiên tiến nhanh chóng đi vào thực tiễn, góp phần hiện thực hóa mục tiêu lớn: đưa Việt Nam nằm trong nhóm 50 quốc gia hàng đầu thế giới về đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, đồng thời trở thành trung tâm kết nối dữ liệu, phát triển công nghiệp số quan trọng của châu Á vào năm 2035.