Phòng ngừa nguy cơ bệnh cơ xương khớp

Thống kê tại Mỹ cho thấy, hơn 1/3 dân số mắc các bệnh về xương khớp. 80% người trên 55 tuổi bị thoái hóa khớp. Mỗi năm bệnh này gây ra 1 triệu lượt nhập viện, 45 triệu lượt khám, làm tổn thất 100 tỷ USD cho chi phí điều trị và mất sức lao động.

Còn tại Việt Nam, Hội Loãng xương TPHCM ước tính, có khoảng 3,6 triệu người Việt Nam đang bị loãng xương - một rối loạn chuyển hóa của bộ xương, là nguyên nhân dẫn đến gãy xương. Các bệnh xương khớp, điển hình là nhóm bệnh viêm khớp đang gia tăng nhanh trên toàn cầu cũng như tại Việt Nam trong những năm gần đây và trở thành gánh nặng cho xã hội.

Thoái hóa xương khớp đã trở thành "nỗi ám ảnh" của nhiều người lớn tuổi. Một nghiên cứu cho thấy, từ tuổi 60-70 trở đi hầu hết mọi người đều có dấu hiệu thoái hóa khớp. Thống kê của Hội Thấp khớp học Việt Nam, có khoảng 30% người trên 35 tuổi, 60% người trên 65 tuổi và 85% người trên 80 tuổi bị thoái hóa khớp.

Triệu chứng sớm nhất của bệnh là đau khi vận động, sau đó đau âm ỉ liên tục và đau trội hẳn lên khi vận động. Khi đau, các động tác cúi, nghiêng, ngửa hoặc xoay người rất khó khăn. Ngoài hai triệu chứng chính là đau và hạn chế vận động, người bệnh có thể bị teo cơ, nhất là các chi.

Cùng với thoái hóa khớp, nhược cơ hay yếu cơ cũng là bệnh lý mà nhiều người lớn tuổi mắc phải. Đây là bệnh lý ảnh hưởng tới hệ thống cơ liên quan đến sức mạnh của cơ và sự rối loạn dẫn truyền tại hệ thống điểm nối cơ và hệ thống thần kinh. Kết quả của sự rối loạn này là hệ cơ dần bị suy giảm chức năng.

Trong đó, cơ bị ảnh hưởng nhiều nhất bởi bệnh yếu/thiếu cơ là cơ vân – loại cơ chi phối sự vận động chủ động của cơ thể. Các nhóm cơ thường bị ảnh hưởng nhất là các cơ ở mặt, mắt, tay chân, các cơ điều khiển các vận động nhai, nuốt, nói chuyện, đi lại... Các cơ hệ hô hấp, tiêu hóa, niệu dục… cũng có thể bị ảnh hưởng. Người bệnh nhược cơ thường có biểu hiện yếu cơ, mệt mỏi cơ bắp từ nhẹ đến nặng, sức cơ bị yếu dần thậm chí mất hoàn toàn khả năng vận động chủ động. Do vậy, chăm sóc sức khỏe xương khớp cho người có tuổi đang là vấn đề rất thách thức.

Phòng ngừa nguy cơ bệnh cơ xương khớp

Để đề phòng và hạn chế thoái hóa khớp và suy nhược (yếu/thiếu) cơ, các chuyên gia khuyến cáo, ngay khi còn ở lứa tuổi ngoài 40 cần tập thể dục đều đặn và cố tránh bị béo phì hoặc bị tiểu đường vì những bệnh này thường gặp và nguy hiểm hơn trên cơ địa béo phì, tiểu đường. Nên có chế độ sinh hoạt hợp lý (ăn uống, hoạt động đi lại) và tập luyện nhẹ nhàng như chơi thể thao, đi bộ, bơi… hạn chế mang vác nặng, làm các động tác quá sức.

Về mặt dinh dưỡng, cần bổ sung đầy đủ vitamin, khoáng chất cần thiết cho cơ thể như protein, canxi, magie, kali, vitamin D, vitamin nhóm B… nhằm tăng cường sự dẻo dai, chắc khỏe của cơ bắp. Hạn chế sử dụng các thực phẩm quá ngọt, quá mặn, các chất kích thích như thuốc lá, rượu bia, cà phê… trong chế độ ăn hằng ngày.

Ngoài thực phẩm, các sản phẩm sữa dinh dưỡng với đầy đủ các thành phần như canxi, protein, vitamin, khoáng chất… sẽ giúp bổ sung phần thiếu hụt mà khẩu phần ăn hằng ngày chưa cung cấp đủ. Tuy nhiên, nên lựa chọn các sản phẩm có thương hiệu uy tín để tránh hàng giả, hàng kém chất lượng, không tốt cho sức khỏe.

Mới đây, Trung tâm Nghiên cứu và Phát triển của Fonterra đã đưa vào hoạt chất MFGM (màng cầu chất béo sữa có thành phần tương tự như trong cấu tạo khớp của cơ thể, giúp tăng cường sức khỏe cơ) vào trong các sản phẩm Anlene 5X và Anlene Total 10. Hoạt chất này đã được kiểm nghiệm lâm sàng giúp tăng cường 40% khối cơ, tăng 2 lần độ dẻo dai, tăng 3 lần khả năng giữ thăng bằng để cơ thể duy trì sự nhanh nhẹn và dẻo dai.

Bổ sung MFGM trong chế độ ăn uống kết hợp với tập thể dục thường xuyên giúp cải thiện sức mạnh cơ xương ở người trưởng thành khỏe mạnh. Đây được xem là giải pháp hữu hiệu giúp phòng ngừa các bệnh suy nhược cơ, thoái hóa khớp cho người lớn tuổi.