Thanh Hóa: Nhiều giải pháp ưu tiên để ứng phó với BĐKH

BĐKH gây thiệt hại về người và tài sản của nhân dân, tác động đến nền kinh tế - xã hội.

Khắc phục tình trạng xâm thực

Thanh Hóa là địa phương chịu ảnh hưởng của BĐKH khá rõ rệt, thời tiết thay đổi, bão, lũ, hạn hán diễn biến phức tạp, lưu lượng dòng chảy của các sông trong mùa khô thường xuống thấp, cộng với triều cường dâng cao, gây xâm nhập mặn vào sâu trong đất liên (có nơi nước mặn vào sâu trên 30km). Bên cạnh đó, cường độ mưa, bão tăng lên, gây ngập úng, lũ quét, sạt lở đất, xói lở bờ biển ngày càng tăng, ảnh hưởng đến sản xuất và đời sống của người dân

Trong những ảnh hưởng của BĐKH không thể nhắc đến tình trạng xâm thực mạnh khu vực ven biển. Năm 2018, dọc 5,2 km bờ biển tại xã Quảng Nham, huyện Quảng Xương, chính quyền địa phương cùng người dân đều lo ngại trước sự xâm lấn của biển đang diễn ra rất nhanh và ngày càng nghiêm trọng, trung bình mỗi năm biển xâm thực sâu vào diện tích đất của xã từ 15-20m.

Qua thống kê cho thấy, hơn 50 ha rừng phòng hộ ven biển và gần 280 ha đất sản xuất xã Quảng Nham bị cuốn trôi, gây ảnh hưởng trực tiếp đến cuộc sống và sinh hoạt của hơn 500 hộ dân trong xã. Sau khi kiểm tra, rà soát UBND xã Quảng Nham đã nhiều lần báo tình hình lên các cơ quan chức năng nhưng vẫn chưa có giải pháp khắc phục.

Trước tình hình trên, UBND tỉnh Thanh Hóa đã chấp thuận chủ trương đầu tư Dự án Kè chống sạt lở bờ biển khu vực Quảng Nham. Đây là Dự án do Ban quản lý Dự án đầu tư xây dựng các công trình NN&PTNT Thanh Hóa làm chủ đầu tư. Ngay sau đó, tỉnh Thanh Hóa đã báo cáo Thủ tướng Chính phủ cho phép bổ sung danh mục Dự án cấp bách thuộc Chương trình hỗ trợ ứng phó BĐKH giai đoạn 2016 – 2020 với kinh phí dự kiến là 125 tỷ đồng. Dự án sẽ xây dựng một tuyến kè đá chắn sóng dài khoảng 3 km cùng các công trình phụ trợ khác. Thời gian thực hiện kéo dài trong 3 năm (từ năm 2018- 2020).

Năm 2021, Dự án trên với tổng vốn đầu tư 91,455 tỷ đồng, được tài trợ bởi nguồn vốn Ngân sách Trung ương theo Chương trình ứng phó với BĐKH và tăng trưởng xanh, giai đoạn 2016 - 2020, cùng vốn đối ứng của tỉnh đã hoàn thành đưa vào sử dụng, bà con vùng ven biển xã Quảng Nham đã an tâm hơn trong đời sống sinh hoạt và sản xuất.

Một người dân sinh sống ven biển, thôn Tân, xã Quảng Nham chia sẻ: Năm 2018, biển xâm thực vào đất liền rất mạnh, có thời điểm nhà chỉ cách biển chỉ vài chục mét. Nhiều hôm thủy triều, sóng to, nước biển đánh vào gần tới cổng nhà, khiến gia đình rất lo lắng. Thật may mà Dự án kè biển hoàn thành, người dân địa phương hết sức vui mừng và an tâm sinh sống, không còn nỗi lo bị sóng biển đe dọa tới tình mạng và cuốn trôi tài sản.

Tỉnh Thanh Hóa triển khai nhiều Dự án kè biển để ngăn chặn tình trạng biển xâm lấn.

Nhiều giải pháp ứng phó

Để chủ động ứng phó với BĐKH, trước đó UBND tỉnh Thanh Hóa đã ban hành nhiều chương trình, kế hoạch như: Kế hoạch hành động ứng phó với BĐKH giai đoạn 2011 - 2015, tầm nhìn 2020 (năm 2011); Kế hoạch hành động thực hiện Nghị quyết số 24-NQ/TW của Ban Chấp hành Trung ương khóa XI về “Chủ động ứng phó với BĐKH, tăng cường quản lý tài nguyên và bảo vệ môi trường” (năm 2013)…

Cùng với đó, nhiều Dự án điển hình đã được thực hiện và mang lại hiệu quả thiết thực, trong đó có Dự án Tăng cường khả năng chống chịu với những tác động của BĐKH cho các cộng đồng dễ bị tổn thương ven biển Việt Nam (Dự án GCF).

Sau 4 năm triển khai tại tỉnh Thanh Hóa, Dự án đã hỗ trợ xây dựng mới cho 1.153/1.403 căn nhà (đạt 82,1%) cho các hộ nghèo chống, chịu bão, lụt tại các huyện Nga Sơn, Hậu Lộc, Hoằng Hóa, Tĩnh Gia theo Quyết định số 48/2014/QĐ-TTg ngày 28/8/2014 của Thủ tướng Chính phủ; trồng, phục hồi 350/400 ha rừng ngập mặn (đạt 87,5%), trong đó trồng mới 50 ha, trồng bổ sung 300 ha; hỗ trợ 7 mô hình sinh kế cho các cộng đồng, hộ dân bị ảnh hưởng từ việc trồng, phục hồi rừng ngập mặn tại huyện Hậu Lộc và Nga Sơn.

Về giải pháp tiếp theo, ngày 19/04/2021 UBND tỉnh Thanh Hóa đã ban hành Kế hoạch triển khai thực hiện Kế hoạch quốc gia thích ứng với BĐKH giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa. Việc này cho thấy tỉnh Thanh Hóa đã chú trọng về giải pháp, nhiệm vụ trong việc chủ động ứng phó với BĐKH.

Cụ thể, giảm thiểu tác động của BĐKH đến tài nguyên nước, nâng cao năng lực chống chịu với BĐKH thông qua các biện pháp cải tạo cơ sở hạ tầng ngành giao thông vân tải; hoàn thiện các chính sách, quy hoạch ngành xây dựng và đô thị, nâng cao năng lực chống chịu với BĐKH thông qua các biện pháp cải tạo cơ sở hạ tầng ngành xây dựng và đô thị; củng cố hệ thống cơ sở hạ tầng ngành công nghiệp, năng lượng nhằm nâng cao năng lực chống chịu với BĐKH; Dự báo nguy cơ dịch bệnh do ảnh hưởng của BĐKH; nâng cao năng lực cho người dân, người lao động có đất phải chuyển đổi mục đích nhằm hạn chế ảnh hưởng của biến đổi khí hậu đến cơ hội việc làm của người dân; tăng cường sự tham gia của các tầng lớp nhân dân về phát triển kinh tế xanh, chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu…

Trên thực tế, hoàn toàn có thể giảm thiểu tác động tiêu cực của BĐKH nếu như dự báo sớm, hành động sớm và quyết liệt. Vấn đề cốt lõi là sự thay đổi tích cực về nhận thức, hành vi của cả cộng đồng trong việc giữ gìn môi trường, hạn chế sự tàn phá thiên nhiên.

VĂN DUY