Điểm sáng đẩy lùi tảo hôn ở xã vùng cao biên giới Y Tý
![]() |
Quyết tâm nâng cao chất lượng dân số từ địa bàn vùng cao
Trong chiến lược phát triển bền vững vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi của tỉnh Lào Cai, việc cải thiện sức khỏe sinh sản, nâng cao tầm vóc và chất lượng dân số luôn được xác định là nhiệm vụ trọng tâm, lâu dài. Thực tiễn tại các xã vùng cao, khu vực biên giới cho thấy, những tập tục lạc hậu như tảo hôn hay hôn nhân cận huyết thống không chỉ tước đi cơ hội học tập, phát triển toàn diện của trẻ em gái và vị thành niên, mà còn để lại những hệ lụy nặng nề về sức khỏe thể chất, giống nòi và chất lượng nguồn nhân lực địa phương.
Bám sát định hướng chung của tỉnh trong giai đoạn mới, xã Y Tý đã chủ động xây dựng và triển khai kế hoạch hành động bài bản từ năm 2026 đến hết năm 2030. Điểm nổi bật trong cách tiếp cận của Y Tý là không tách rời công tác dân số thành một hoạt động đơn lẻ, mà lồng ghép chặt chẽ với các chương trình về y tế, giáo dục, bình đẳng giới và phòng, chống tảo hôn trên toàn địa bàn. Qua đó, địa phương từng bước tạo ra sự chuyển biến thực chất từ nhận thức đến hành động của từng hộ gia đình và cộng đồng dân cư vùng biên.
Lan tỏa truyền thông, ngăn chặn từ sớm nguy cơ tảo hôn
Song hành với các hoạt động chăm sóc sức khỏe sinh sản, xã Y Tý đặc biệt chú trọng đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động phòng ngừa tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống theo phương châm mưa dầm thấm lâu, sát hợp với đặc điểm văn hóa và tâm lý của đồng bào các dân tộc địa phương.
Các nội dung truyền thông được biên soạn dễ hiểu, tập trung phân tích và làm rõ những tác hại, hậu quả trực tiếp đối với sức khỏe bà mẹ và trẻ em, chất lượng dân số cũng như sự ổn định, hạnh phúc của đời sống gia đình. Thay vì những buổi phổ biến khô cứng, thông điệp bảo vệ sức khỏe sinh sản và phòng ngừa tảo hôn được đưa vào các cuộc họp thôn, lồng ghép sinh động trong các hoạt động ngoại khóa tại trường học và sinh hoạt cộng đồng.
Để công tác phòng ngừa đạt hiệu quả thực chất, chính quyền địa phương đã thiết lập cơ chế phối hợp chặt chẽ giữa Trạm Y tế, nhà trường, các ban, ngành, đoàn thể cùng đội ngũ trưởng thôn và người có uy tín trong cộng đồng. Nhờ mạng lưới bám nắm địa bàn sâu sát này, các lực lượng cơ sở kịp thời nắm bắt tâm tư, hoàn cảnh của thanh, thiếu niên, qua đó phát hiện sớm, kiên trì tuyên truyền, vận động và hỗ trợ kịp thời đối với những trường hợp có nguy cơ dẫn đến tảo hôn hoặc hôn nhân cận huyết thống.
Phát huy sức mạnh tổng hợp của các cơ quan, đơn vị và cộng đồng
Hiệu quả rõ nét trong mô hình điểm tại xã Y Tý được tạo nên từ sự phân công trách nhiệm rõ ràng, đồng bộ giữa các cơ quan chuyên môn và tổ chức đoàn thể trong suốt lộ trình triển khai từ năm 2026 đến hết năm 2030.
Trong bộ máy tham mưu, Phòng Văn hóa - Xã hội giữ vai trò cơ quan chủ trì, trực tiếp tham mưu cho UBND xã xây dựng kế hoạch triển khai, hướng dẫn chuyên môn, đôn đốc tiến độ và tổng hợp đánh giá kết quả thực hiện. Giữ vai trò nòng cốt về mặt chuyên môn y tế, Trạm Y tế xã chủ động thực hiện công tác tư vấn, thăm khám và cung cấp trực tiếp các dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản, khám sức khỏe tiền hôn nhân cũng như quản lý thai sản an toàn ngay tại cộng đồng, giúp người dân vùng cao tiếp cận dịch vụ y tế thuận lợi mà không phải đi xa.
Bên cạnh yếu tố y tế, công tác giáo dục pháp luật và trang bị kỹ năng sống cho lứa tuổi học đường được đặc biệt coi trọng. Công an xã tích cực phối hợp tuyên truyền, phổ biến các quy định của pháp luật về bảo vệ trẻ em, phòng, chống xâm hại trẻ em, xâm hại tình dục và ngăn ngừa các hành vi vi phạm pháp luật liên quan đến trẻ em, vị thành niên. Tại môi trường học đường, các trường học trên địa bàn phối hợp tổ chức các buổi giáo dục giới tính, bồi dưỡng kỹ năng sống, kỹ năng tự bảo vệ và cách thức tự chăm sóc sức khỏe phù hợp với từng lứa tuổi học sinh.
Để thông tin chính sách và kiến thức y tế phủ sóng rộng khắp tới từng thôn bản xa trung tâm, Trung tâm Dịch vụ tổng hợp xã phối hợp đẩy mạnh tuyên truyền thường xuyên trên hệ thống loa phát thanh cơ sở, Trang thông tin điện tử xã và các nền tảng mạng xã hội. Cùng với đó, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam xã, các tổ chức chính trị - xã hội và trưởng các thôn phát huy vai trò nòng cốt trong công tác vận động đoàn viên, hội viên, Nhân dân và từng gia đình chủ động tiếp cận thông tin, dịch vụ tư vấn, chăm sóc sức khỏe, trong đó dành sự quan tâm đặc biệt tới các nhóm đối tượng có nguy cơ cao.
Kiến tạo môi trường sống an toàn, lành mạnh cho thế hệ trẻ vùng biên
Có thể khẳng định, với cách làm bài bản, lấy phòng ngừa làm trọng tâm và phát huy tối đa vai trò tự quản của cộng đồng, xã Y Tý đang từng bước tháo gỡ những rào cản về nhận thức trong chăm sóc sức khỏe sinh sản tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Thông qua việc triển khai đồng bộ các nhiệm vụ, địa phương không chỉ hướng tới mục tiêu cải thiện sức khỏe sinh sản, sức khỏe tình dục cho vị thành niên và thanh niên, mà còn nâng cao khả năng tiếp cận thông tin, dịch vụ y tế phù hợp cho mọi người dân.
Từ thực tiễn triển khai tại xã Y Tý cho thấy, khi cả hệ thống chính quyền cùng vào cuộc đồng bộ và người dân được trang bị đầy đủ kiến thức y tế, pháp luật, những tập tục lạc hậu sẽ từng bước bị đẩy lùi. Đây chính là tiền đề vững chắc góp phần xây dựng môi trường sống an toàn, lành mạnh cho thế hệ trẻ vùng biên, đồng thời đóng góp thiết thực vào mục tiêu nâng cao chất lượng dân số và phát triển bền vững của tỉnh Lào Cai trong giai đoạn 2026–2030.
Các tin khác
Những đề xuất mới về an toàn thực phẩm đối với bếp ăn tập thể và thức ăn đường phố
Gắn kết xúc tiến thương mại sản phẩm OCOP với bảo tồn sinh thái sông Tích tại Phúc Thọ
Mang về những mùa ấm no
Lễ ra mắt mô hình “Công nhân số - An toàn mạng”
Du lịch góp sức thay đổi bản làng
Nghĩa tình quân dân ấm áp nơi phên giậu biên cương
Hưng Yên chuẩn bị Liên hoan văn nghệ quần chúng khu vực biên giới biển
26 năm “chạy đồng” mưu sinh
Xây dựng môi trường sống an toàn và văn minh từ những mô hình thiết thực tại xã Bản Liền
Đọc nhiều
Xã Thạnh Phú (Cần Thơ) thông tin việc bổ nhiệm hiệu trưởng sau sắp xếp
Việc quản lý đất đai tại phường Móng Cái 3
Những con đường “chờ ánh sáng”
Không để chậm tiến độ cao tốc Châu Đốc – Cần Thơ – Sóc Trăng
Hành trình 40 năm chăm sóc sức khỏe cộng đồng của “bà ngoại Thủy”
Videos
E-magazine Inforgraphic Video
Đánh giá phát thải mê tan từ hệ sinh thái côn trùng (mối) dưới tác động nhiệt
Cách mạng hóa dạ cỏ: Công nghệ vi sinh trong thức ăn chăn nuôi
Ứng dụng LiDAR và AI trong việc lập bản đồ các "điểm nóng" phát thải từ thân cây
Vệ tinh giám sát và sức mạnh của dữ liệu mở
Nghi vấn xả thải ngầm khiến nguồn nước kênh mương tại xã Bình Minh (TP Hà Nội) ô nhiễm kéo dài
Thủ tướng động viên lực lượng bảo đảm vệ sinh môi trường ở Hà Nội
Diễn văn của Tổng Bí thư Tô Lâm tại phiên bế mạc Đại hội XIV của Đảng
Đại hội XIV của Đảng sự kiện trọng đại của đất nước trong giai đoạn mới
Hợp tác xã bệ đỡ vùng trồng rau an toàn tập trung tại Hưng Yên
Ra mắt ứng dụng Tuyên giáo và Dân vận trên điện thoại thông minh
Bồi đắp nguồn nhân lực tại chỗ, từng bước nâng cao dân trí
Khánh thành công trình Trụ sở làm việc Cơ quan Chủ tịch nước
Điện, thư chúc mừng Tổng Bí thư Tô Lâm
Cần Thơ tăng cường quản lý thanh thiếu niên tắm sông, đu bám ghe tàu
Ban Bí thư chỉ định 3 nhân sự tham gia Ban Chấp hành Đảng bộ thành phố Cần Thơ
Lào Cai: Đồng chí Phan Đăng Toàn giữ chức Chủ nhiệm ủy ban kiểm tra Tỉnh ủy
Lào Cai: Thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội bền vững từ việc đánh giá sát thực tiễn cơ sở
Chủ tịch Cà Mau chỉ đạo xác minh video cho rằng “luộc cua ăn là cảnh tượng đại địa ngục”
Festival 'Dòng xanh An Giang' phát huy tiềm năng du lịch, sinh thái sông nước, biển đảo
Trao sinh kế, tạo động lực để người dân Côn Lôn thoát nghèo
Cần Thơ tổ chức bầu cử 1.227 trưởng ấp, trưởng khu vực
Tiếp nhận 36 công dân Việt Nam từ Campuchia, phát hiện một đối tượng truy nã
An Giang: Bắt giữ đối tượng vận chuyển trái phép 2 tỷ đồng qua biên giới
An Giang: Triệt phá đường dây mua bán, tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy
An Giang: Khởi tố đối tượng lợi dụng dự án phục vụ Hội nghị APEC để khai thác khoáng sản trái phép
Trường Đại học Kinh tế – Kỹ thuật Công nghiệp, 70 năm một chặng đường xây dựng và phát triển
Trường Tiểu học Đỗ Ngọc Du (xã Đại Thanh- TP Hà Nội): Tự hào hành trình 70 năm gieo chữ và khát vọng vươn tầm trong diện mạo mới
Giáo dục Phú Thọ: Bứt phá từ nền tảng mới

