Mở rộng tầm soát phát hiện sớm ung thư vú
Hàng triệu ca ung thư vú mắc mới mỗi năm trên thế giới
Theo các chuyên gia tại hội thảo về phòng chống ung thư vú và cổ tử cung diễn ra ngày 6/8 vừa qua, ung thư thường gặp nhất và gây tử vong nhiều nhất ở nữ trên toàn cầu là ung thư vú. Điển hình, năm 2024, thế giới ghi nhận hơn 2,4 triệu ca ung thư vú mắc mới, chiếm 24,3% tổng số ca ung thư ở nữ giới.
Tại Việt Nam, căn bệnh này cũng đứng đầu về số ca mắc mới và tử vong do ung thư ở nữ giới. Năm 2024, nước ta có khoảng 25.700 phụ nữ được chẩn đoán mắc ung thư vú và hơn 10.600 ca tử vong. Đáng lo ngại, tần suất mắc và tử vong do ung thư vú đã tăng liên tục trong 15 năm qua và được dự báo sẽ tiếp tục gia tăng trong nhiều thập kỷ tới.
TS.BS Trần Đặng Ngọc Linh, Trưởng khoa Xạ trị phụ khoa, Bệnh viện Ung Bướu TPHCM, Trưởng Bộ môn Ung bướu, Đại học Y Dược TPHCM chỉ ra các nguyên nhân số ca ung thư trong nước ở nữ giới gia tăng là do dân số tăng, do gia tăng phơi nhiễm kích thích nội tiết (kinh đầu sớm, con đầu muộn, sinh ít con, mãn kinh trễ, ít cho con bú, dùng nội tiết sau mãn kinh), do gia tăng thừa cân, béo phì, ít hoạt động thể lực và do đô thị hóa, thay đổi lối sống cũng như do công tác phát hiện bệnh và ghi nhận ung thư tốt hơn trước đây.
![]() |
| Năm 2024, nước ta có khoảng 25.700 phụ nữ được chẩn đoán mắc ung thư vú và hơn 10.600 ca tử vong. |
Phân nhóm phụ nữ có nguy cơ mắc ung thư vú
Vị chuyên gia này cũng chỉ ra các nhóm phụ nữ có nguy cơ trung bình và nguy cơ cao mắc ung thư vú. Cụ thể, nhóm có nguy cơ trung bình là tất cả phụ nữ từ 40-45 tuổi trở lên và không thuộc nhóm nguy cơ cao.
Nhóm có nguy cơ cao gồm tất cả phụ nữ đã xác định hay có rất nhiều nguy cơ mang đột biến gen BRCA, có các hội chứng di truyền nguy cơ cao khác (như hội chứng Cowden, Li Fraumeni, Peutz-Jeghers, giãn mao mạch =ataxia-telangiectasia); người đã được xạ trị vào ngực; bệnh nhân được tính nguy cơ theo mô hình có nguy cơ cao hơn 20-25% (Gail, Tyrer-Cuzick, Claus, BRCAPRO model). Mô vú đặc trên nhũ ảnh cũng được tầm soát theo hướng dẫn nguy cơ cao.
Theo hướng dẫn của bộ Y tế, nhóm phụ nữ có nguy cơ trung bình trong độ tuổi từ 25-39 cần tự khám vú hàng tháng và khám lâm sàng 1-3 năm/lần; phụ nữ tuổi từ 40-70 khàm sàng lọc 1 năm/lần gồm khám lâm sàng, chụp X-quang tuyến vũ, kết hợp siêu âm với phụ nữ có mô vú đặc. Phụ nữ trên 70 tuổi dừng sàng lọc khi tuổi thọ kỳ vọng dưới 10 năm hoặc phụ nữ mắc các vấn đề về sức khỏe không thể thực hiện được các biện pháp điều trị ung thư vú.
Đối với nhóm phụ nữ có nguy cơ cao, Bộ Y tế hướng dẫn bắt đầu khám sàng lọc từ 25 tuổi với lịch sàng lọc 1 năm/lần, khám lâm sàng, chụp X-quang vú, có thể chụp cộng hưởng từ vú.
TS Nguyễn Hoàng Thùy Linh, Trường Đại học Y Dược, Đại học Huế cho rằng, một trong những nguyên nhân khiến tỷ lệ bệnh nhân ung thư tử vong vẫn còn cao, đó là hơn 60% số người bệnh được phát hiện ở giai đoạn III hoặc IV. Tỷ lệ sống sau 5 năm của bệnh nhân ung thư vú tại Việt Nam hiện chỉ đạt khoảng 74%, thấp hơn so với nhiều quốc gia phát triển.
Ung thư vú tiếp tục được nhận định là gánh nặng lớn và gia tăng ở nước ta. Ác chuyên gia cho rằng, để giảm nhẹ gánh nặng ung thư vú, giảm tần suất và tử suất ung thư vú, việc sàng lọc và phát hiện sớm đóng vai trò cốt lõi. Trong đó, hướng dẫn quốc gia về sàng lọc chẩn đoán sớm ung thư vú là điều kiện tiên quyết để xây dựng chương trình tầm soát có tổ chức. Xây dựng và duy trì thành công chương trình này sẽ giúp giảm hiệu quả gánh nặng ung thư vú tại Việt Nam.
Theo kế hoạch hành động quốc gia về phòng chống ung thư vú, ung thư cổ tử cung giai đoạn 2026-2035 do Bộ Y tế ban hành, ngành Y tế đặt mục tiêu giảm trung bình 2,5% tỷ lệ tử vong do ung thư vú mỗi năm; giảm tỷ lệ mắc mới ung thư cổ tử cung xuống dưới 4/100.000 phụ nữ, tỷ lệ tử vong xuống dưới 1/100.000 phụ nữ, hướng tới loại trừ căn bệnh này.
Từ năm 2026, 90% trẻ em gái từ 9-15 tuổi được tiêm đủ liều vaccine HPV trong Chương trình tiêm chủng mở rộng (theo lộ trình); 70% phụ nữ từ 40-70 tuổi được khám, sàng lọc ung thư vú định kỳ và 70% phụ nữ từ 30-49 tuổi được xét nghiệm sàng lọc ung thư cổ tử cung bằng các phương pháp có hiệu năng cao. 100% tỉnh, thành phố xây dựng kế hoạch hành động riêng, từng bước đưa dịch vụ sàng lọc ung thư vú, ung thư cổ tử cung vào danh mục được bảo hiểm y tế chi trả.
Các tin khác
21 ngày hồi sinh kỳ diệu của cậu bé Hàn Quốc tại Bệnh viện Mặt Trời Phú Quốc
Phòng ngừa, phát hiện sớm và kiểm soát đường huyết trong thai kỳ
Việt Nam cần một mạng lưới y học bào thai, thay vì chỉ những trung tâm mạnh
CT phổ: Bước tiến mới trong chẩn đoán ung bướu
Bệnh viện Phổi Hưng Yên: Chuỗi hoạt động khám sàng lọc chủ động, chung tay đẩy lùi bệnh Lao tại xã Tiên Tiến
Đưa nghiên cứu khoa học thành động lực đổi mới, phát triển nền y tế Việt Nam
Bệnh viện Quân y 121 khám bệnh miễn phí cho hơn một nghìn học sinh Cần Thơ
Kỳ vọng từ một đề tài nghiên cứu tế bào gốc vạn năng cảm ứng phục vụ mô hình bệnh và y học tái tạo cho người Việt Nam
Số ca mang thai ở tuổi vị thành niên có xu hướng giảm
Đọc nhiều
Xã Thạnh Phú (Cần Thơ) thông tin việc bổ nhiệm hiệu trưởng sau sắp xếp
Những con đường “chờ ánh sáng”
Không để chậm tiến độ cao tốc Châu Đốc – Cần Thơ – Sóc Trăng
Hành trình 40 năm chăm sóc sức khỏe cộng đồng của “bà ngoại Thủy”
Những con đường “chờ ánh sáng” _Kỳ 2: Vì sao đèn đường tắt?
Videos
E-magazine Inforgraphic Video
Đánh giá phát thải mê tan từ hệ sinh thái côn trùng (mối) dưới tác động nhiệt
Cách mạng hóa dạ cỏ: Công nghệ vi sinh trong thức ăn chăn nuôi
Ứng dụng LiDAR và AI trong việc lập bản đồ các "điểm nóng" phát thải từ thân cây
Vệ tinh giám sát và sức mạnh của dữ liệu mở
Nghi vấn xả thải ngầm khiến nguồn nước kênh mương tại xã Bình Minh (TP Hà Nội) ô nhiễm kéo dài
Thủ tướng động viên lực lượng bảo đảm vệ sinh môi trường ở Hà Nội
Diễn văn của Tổng Bí thư Tô Lâm tại phiên bế mạc Đại hội XIV của Đảng
Đại hội XIV của Đảng sự kiện trọng đại của đất nước trong giai đoạn mới
Hợp tác xã bệ đỡ vùng trồng rau an toàn tập trung tại Hưng Yên
Tuần lễ Y tế Thụy Điển – Việt Nam 2026: 5 thập kỷ phát triển quan hệ hợp tác y tế
Thực hiện 15 ca can thiệp mạch vành trong 5 tháng: Phú Quốc từng bước chủ động cấp cứu tim mạch tại chỗ
Hành trình 40 năm chăm sóc sức khỏe cộng đồng của “bà ngoại Thủy”
Bộ Y tế thông tin về bệnh viêm phổi chưa rõ nguyên nhân tại Nga
Herbalife Việt Nam tổ chức Ngày Hiến máu tình nguyện 2026 tại TP. Hồ Chí Minh và Hà Nội, tiếp nhận 183 đơn vị máu
Phát động phong trào mỗi người dân tập luyện ít nhất một môn thể thao
Béo phì là nguy cơ cao gây bệnh tim mạch
Phát huy vai trò người cao tuổi phải được đặt ở vị trí ngày càng quan trọng
Minh bạch giá thuốc, thiết bị y tế, tránh tăng giá, đẩy giá
Việt Nam đã có vaccine tay chân miệng cho trẻ từ 2 tháng tuổi
Quản lý mỹ phẩm: Chặt về an toàn, bảo vệ sức khỏe, nhưng không “siết” thị trường
'Viên ngậm giải rượu' Non Alco có dấu hiệu quảng cáo sai quy định
Nguy cơ xâm nhập biến chủng Omicron vào Việt Nam là rất lớn
Giải pháp thích ứng với vi rút corona
Thủ tướng ký ban hành Nghị quyết về mua vắc-xin Covid-19
Rửa tay là biện pháp hàng đầu phòng bệnh tay chân miệng
ThS. Lương y Phạm Đức Tuấn -Thầy thuốc Đông y gia truyền ưu tú
Phú Thọ: Khởi công 5 dự án trọng điểm tại xã Thịnh Minh
Ca cấp cứu bị rắn cắn “đặc biệt” ở Bệnh viện Quân y 121 đã được xuất viện
Kỳ tích hồi sinh bé 3 tuổi đuối nước
Không để tình trạng ứng phó thụ động, bất ngờ với COVID-19
An Giang tăng cường kiểm soát, ngăn chặn bệnh cúm gia cầm
Bộ Y tế đã cấp phép, gia hạn hơn 13.500 số đăng ký thuốc, vaccine, sinh phẩm

