Cây mã đề có sức sống kỳ diệu được coi như “báu vật” bảo vệ sức khỏe

Hiện nay, cây mã đề có mặt ở khắp mọi nơi vì nó rất dễ thích nghi. Đặc biệt, cây này không những sinh trưởng tốt mà còn hút được chất ở những nơi đất cứng, lối mòn. Thậm chí có những nơi loại cây khác không thể hút được chất nhưng cây mã đề vẫn sinh trưởng tốt. Người ta ví đây là “loại cây có sức sống thần kỳ” để bảo vệ sức khỏe. Tính thông dụng của cây này, chính là sự phổ biến, nhiều công dụng, dễ tìm, dễ sử dụng.

Cây mã đề được coi như “báu vật” bảo vệ sức khỏe.

Trong cuốn “Những cây thuốc và vị thuốc Việt Nam”, Cố Giáo sư – Tiến sĩ Khoa học Đỗ Tất Lợi có viết: “Từ thời cổ , mã đề được nhân dân ta và Trung Quốc dùng làm thuốc. Theo sách cổ, mã đề tính hàn, vị ngọt, không độc, vào 3 kinh can, thận và tiểu trường. Tác dụng lợi tiểu, thanh phế, can, phong nhiệt, thẩm bàng quang thấp khí, chữa đẻ khó, ho, trừ đờm, cầm đi ngoài, sáng mắt, thuốc bổ”.

Trên thực tế, mã đề được dùng làm thuốc thông tiểu, chữa ho lâu ngày, viêm khí quản, tả lỵ, mắt đỏ đau. Ngày dùng 6 – 12g dưới dạng thuốc sắc. Hay dùng làm thuốc ho cho trẻ em, nhưng nhược điểm có thể làm trẻ đái dầm.

Theo sách cổ, những người đi tiểu quá nhiều, đại tiện táo, không thấp nhiệt, thận hư, nội thương dương khí hạ giáng thì không nên dùng.

Theo kinh nghiệm, nhân dân ta và nhân dân Liên Xô cũ dùng lá tươi giã nát đắp mụn nhọt, làm mụn nhọt chóng vỡ và mau lành.

Mã đề dùng để đắp lên da rất tốt. Trong những vở kịch “Romeo và Juliet”, Romeo đã bảo Benvolie dùng lá của mã đề để chữa vết thương trên chân. Theo khoa học nghiên cứu, trong cây này có chất làm se lực hút, hút dị vật ra khỏi da. Đặc biệt, nó còn có thể hút chất độc của rắn, muỗi. Bởi, trong mã đề có chất aucubin chống độc cực tố.

Mã đề chữa lành các vết thương bị côn trùng đốt, ngứa, mẩn đỏ. Chỉ cần dùng lá nhai nát rồi đắp vào vết thương sẽ nhanh chóng có hiệu quả.

Lá mã đề dùng chữa bệnh ngoài da.

Mã đề chữa ho cực tốt. Giúp long đờm, giảm kích ứng phổi, tốt cho người mắc bệnh viêm phế quản mãn tính. Cách sử dụng rất đơn giản, dùng vài lá tươi, đun khoảng 10 phút. Sau đó chắt ra cốc, cho thêm chanh hoặc mật ong để dễ uống.

Ngoài ra, người ta còn dùng cây mã đề đun cùng với rễ tranh, râu bắp, lá dứa… để giải nhiệt cơ thể.

Nước uống mã đề có thể chữa được nhiều bệnh về đường ruột và thanh nhiệt giải độc.

Theo kinh nghiệm dân gian, người ta còn dùng mã đề để chữa các bệnh liên quan đến viêm ruột, kích thích ruột, nhiễm trùng đường tiết niệu, nhiễm độc, viêm loét, đau răng và tiêu chảy.

Cây mã đề cực kỳ bổ dưỡng. Bởi, trong nó có chữa beta carotene, canxi và vitamin A, B, C, K. Thế nhưng mã đề nhiều chất xơ nên chỉ có thể trộn ít để ăn kèm với các loại rau khác.

Mã đề giúp cai thuốc lá. Ở Trung Quốc, người ta gọi cây này là kim tiền thảo (nghĩa là loại cỏ mọc trước cỗ xe, đường mòn). Theo Trung y, cây mã đề chữa máu trong nước tiểu. Hạt mã đề có tác dụng nhuận tràng.

Chữa đau tai, đau răng, trầm cảm và lo lắng gây ra bởi chứng nghiện nicotine. Hơn nữa, mã đề cực kỳ tốt cho hô hấp nên thích hợp dùng cho người cai thuốc lá. Cách làm đơn giản, chỉ cần đun nước uống hoặc nấu cháo ăn.

Đặc biệt, trong một nghiên cứu của về Y học Trung Hoa của Mỹ, cho rằng, nước lá mã đề đun nóng, có hoạt chất ức chế về ung thư hạc, ung thư biểu mô (bang quang, xương, cổ tử cung, thận, phổi và dạ dày).

Năm 2003, Tạp chí Ethnopharmacology có nghiên cứu rằng, flavonoids của mã đề có thể ức chế sự gia tăng của tế bào ung thư.

Thế Hoàng