Thuốc chữa động kinh bị nghi gây dị tật thai nhi

(SK&MT) - Các báo Pháp ngày 11/08/2016, đưa nổi bật vụ tai tiếng thuốc dùng để điều trị chứng động kinh - Depakine, có tác dụng phụ, bị nghi ngờ gây ra hiện tượng dị tật ở bào thai.

Thuốc Depakine được đưa vào thị trường từ năm 1967, có chứa chất sodium valproate, dùng để chữa chứng động kinh, một dạng bệnh thần kinh ảnh hưởng khoảng 500.000 người tại Pháp. Lúc đầu, loại thuốc này được giới chuyên khoa thần kinh đón nhận nhiệt tình, cho rằng «thuốc này có hiệu quả và dường như hợp với người bệnh hơn so với các loại thuốc chống động kinh khác », theo như giải thích của bác sĩ Elisabeth Elefant, thuộc bệnh viện Trousseau tại Paris.

Tuy nhiên, theo hai nhật báo Les Echos và La Croix, trong vòng ba thập niên 1960, 1970 và 1980, giới y khoa đã bắt đầu nhận thấy hiện tượng dị tật thai nhi ở những bà mẹ có dùng thuốc Depakine. Nhất là vào những năm 1980, các bác sĩ ghi nhận chất sodium valproate làm tăng rủi ro dị tật ở trẻ sơ sinh. Ngày nay, rủi ro này đã được đo lường một cách cụ thể. Theo nghiên cứu, chất sodium valproate có thể gây ra chứng dị tật thai nhi trong số 10% sản phụ nếu dùng trong quá trình mang thai. Và có đến từ 30%-40% trẻ sinh ra có triệu chứng chậm đi, chậm nói, rối loạn trí nhớ và khả năng nhận thức. Nghiên cứu của các cơ quan chức năng y tế còn chỉ rõ những đứa trẻ này có rủi ro mắc chứng tự kỷ cao (gấp 5 lần so với bình thường). Còn theo Tổng cục thanh tra các vấn đề xã hội – IGAS, người ta ước tính trong giai đoạn 2006-2014, có khoảng từ 425-450 trường hợp trẻ sơ sinh chết non hay phải sống với những dị tật bẩm sinh, do bị phơi nhiễm chất sodium valproate ngay từ trong bụng mẹ.

Đây không phải là vụ bê bối duy nhất về sức khỏe công tại Pháp. Trong vòng 7 năm, nước Pháp biết đến 4 vụ. Riêng trong năm nay, đây là vụ thứ hai liên tiếp: Năm 2009 xảy ra vụ Mediator, một loại thuốc giảm cân. Loại thuốc này bị cho là nguyên nhân gây ra cái chết của hơn 2.000 người, do các độc tính của thuốc gây hại cho các van tim. Tai tiếng nổ ra, Cơ quan Bảo hiểm Sức khỏe và Cơ quan An toàn Dược phẩm (ANSM) mới đưa ra ánh sáng những xung đột lợi ích giữa các hãng dược và các cơ quan chức năng.

Bốn năm sau, năm 2013, nổ ra vụ PIP, một loại gel silicon rẻ gấp 7 lần được dùng để tạo ngực giả. Loại ngực giả dùng chất PIP này có thể bị rạn nứt và rất nguy hiểm cho người dùng. Jean-Claude Mas, người đã đưa ra thị trường loại ngực giả trên đã bị kết án 4 năm tù giam vì tội dối trá bệnh nhân. Tuy nhiên, hàng chục ngàn mẫu đã được bán ra thị trường trên toàn thế giới. Theo các cơ quan chức năng, khoảng 18.000 phụ nữ đã phải cho rút túi ngực giả này.

Và mới đây nhất là vụ Biotrial, xảy ra ngày 17/01/2016. Vụ thử thuốc lâm sàng biến thành bi kịch. Anh Guillaume Molinet, 49 tuổi đã qua đời sau nhiều ngày hôn mê sâu. Anh đã tham gia vào việc thử nghiệm thuốc lâm sàng do hãng dược Biotrial sản xuất tại bệnh viện ở Rennes.

Trước những vụ tai tiếng liên tục trong lĩnh vực sức khỏe cộng đồng, bài xã luận của La Croix kêu gọi “cảnh giác” . Tờ báo cho rằng hồ sơ đau đớn về vụ Depakine này buộc các cơ quan chức năng giám sát dược phẩm phải suy ngẫm lại toàn diện sao cho có một sự điều phối và thông tin một cách tốt nhất về tất cả các bộ phận trong ngành y dược, từ khâu sản xuất cho đến việc kê toa, và cả khâu giám sát.

Linh Đức