Hội thảo kỹ thuật dự án “Đánh giá hiện trạng và đề xuất các giải pháp giảm thiểu tác động của hóa chất nông nghiệp và đốt lộ thiên đối với biến đổi kh

Hội thảo được tiến hành theo hình thức trực tiếp tại Hà Nội và online tại các đầu cầu Thành phố Hồ Chí Minh, Huế, Cần Thơ, An Giang và Đắk Lắk.

Thay mặt VACNE, PGS.TS Phùng Chí Sỹ, Phó Chủ tịch VACNE, giám đốc dự án chủ trì hội thảo đã phát biểu khai mạc, giới thiệu tổng quan và nêu rõ mục đích hội thảo kỹ thuật lần thứ nhất của dự án.

Tại Hội thảo, đại diện 18 đối tác thực hiện dự án đã báo cáo tổng quan về quá trình thực hiện nhiệm vụ được giao. Trong đó, liên quan đến nội dung thông tin, dữ liệu nguồn phát thải nông nghiệp, sử dụng thuốc bảo vệ thực vật và xây dựng khung nghiên cứu kiểm kê phát thải mô phỏng phân tán và đánh giá tác động đốt ngoài trời phế phụ phẩm cây trồng thông nông nghiệp đến sức khỏe con người tại Việt Nam có báo cáo của Trung tâm công nghệ môi trường (ENTEC) và Trường Đại học Bách khoa Thành phố Hồ Chí Minh. Đánh giá về nhận thức rủi ro đối với môi trường và sức khỏe do hoạt động đốt ngoài trời và sự dụng thuốc bảo vệ thực vật; tổng hợp các giải pháp công nghệ tái chế, tái sử dụng phế phụ phẩm nông nghiệp tại các khu vực đồng bằng sông Hồng, Nam Trung bộ Tây Nguyên, Đông Nam Bộ, Đồng bằng sông Cửu Long và khu vực phía Nam có 4 báo cáo của trường Đại học Nguyễn Tất Thành, Đại học Cần Thơ, Đại học Huế, Đại học Khoa học tự nhiên Hà Nội. Đánh giá thực trạng và đề xuất giải pháp thay thế đốt ngoài trời, thuốc bảo vệ thực vật nhằm giảm thiểu tác động tới biến đổi khí hậu, sức khỏe con người và đa dạng sinh học tại Việt Nam có các báo cáo đến từ trường Đại học Xây dựng Hà Nội, Trung tâm DITAGIS (ứng dụng GIS và viễn thám), Học Viện Nông nghiệp (bản đồ GIS). Bên cạnh đó có báo cáo đánh giá về ảnh hưởng của đốt ngoài trời đến sức khỏe con người tại Long An của Viện Môi trường và Tài nguyên; đánh giá về ảnh hưởng ô nhiễm không khí đến tử vong và nhập viện tại Hà Nội, Hải Dương, Thái Bình của Viện Đào tạo và nghiên cứu sức khỏe (Đại học Y tế cộng đồng); đánh giá sơ bộ tác động của thuốc bảo vệ thực vật tới sức khỏe con người phía nam của Hội Nước Thành phố Hồ Chí Minh, Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường Đắk Lắk. Viện khoa học môi trường trình bày kết quả sơ bộ về đánh giá hiện trạng chính sách, cơ sở dữ liệu phục vụ đánh giá tác động chính sách và đánh giá tác động môi trường. Bên cạnh đó còn có báo cáo định hướng nội dung các hoạt động truyền thông của dự án của Ban truyền thông VACNE.

Đặc biệt, mô hình trình diễn tại huyện Châu Thành (An Giang) do Trường Đại học Tài nguyên và Môi trường Thành phố Hồ Chí Minh phối hợp với Sở Tài nguyên & Môi trường tỉnh An Giang triển khai đã đưa ra các giải pháp thực tế đem lại hiệu quả kinh tế thiết thực cho người dân trong việc sử dụng rơm rạ để làm thức ăn cho gia súc, làm phân hữu cơ, trồng nấm... Tương tự như vậy, Viện Môi trường Nông nghiệp cũng lựa chọn mô hình sử dụng chế phẩm sinh học đa chức năng (chuyển rạ thành phân hữu cơ, cải tạo đất và sinh trưởng cây lúa) để hướng dẫn người dân xã Khánh Thành, huyện Ý Yên (Ninh Bình) thực hiện. Mô hình này phù hợp với điều kiện thời gian chuyển giữa 2 vụ cấy ở miền Bắc rất ngắn ngày (từ 10-15 ngày), vừa sử lý triệt để cả phần gốc rạ, lại dễ làm vì người dân chỉ cần thay đổi hành vi cày lật đất ngay sau khi gặt thay vì cày trước khi cấy như thông lệ.

Nhìn chung, các đối tác của dự án đều nỗ lực trong quá trình khảo sát người dân, cơ quan quản lý, (có nghiên cứu còn khảo sát học sinh trung học), tận dụng các nghiên cứu, đánh giá, thống kê, quan trắc của các cơ quan chức năng, tổng hợp, phân tích các giải pháp đã được triển khai, từ đó đánh giá thực trạng, đề xuất giải pháp mới hiệu quả. Hội thảo kỹ thuật còn giúp các đối tác trao đổi, chia sẽ thông tin để cùng hướng tới mục tiêu thực hiện tốt báo cáo giữa kỳ năm đầu tiên của dự án.

PV